جستجوي پيشرفته برو
 درخواست اشتراکارتباط با ماآرشيوشناسنامهصفحه اصلي
نسخه شماره 4176- تاریخ : 1397/02/18 - اولين روزنامه جوانان و نوجوانان ايران ( سه شنبه)

 نکاتي درباره جايزه نوبل ادبيات 

مهدي طوسي

نخستين جايزه نوبل در ادبيات سال 1901 به سولي پرودوم از فرانسه اهدا شد.

هر جايزه شامل يک مدال، يک ديپلم افتخار و جايزه نقدي است که در طول سال‌هاي مختلف مقدار آن متفاوت بوده‌است.

در سال 1901، مقدار جايزه سولي پرودوم، 152 کرون سوئد بود که در دسامبر 2008 برابر با 7،731،004 کرون است. از سال 2001 تا سال 2011 مقدار جايزه به 10 ميليون کرون افزايش يافت. سال 2008جايزه 10،000،000 کروني به ژان-ماري گوستاو لو کلزيو رسيد که ارزش آن معادل 1.4 ميليون دلار آمريکا يا اندکي بيش از 1 ميليون يورو بود. اين مقدار از سال 2012 به هشت ميليون کرون کاهش پيدا کرده‌است.اين جايزه سالانه در استکهلم در تاريخ 10 دسامبر برابر با سالگرد مرگ نوبل به برندگان اهدا مي‌شود.از سال 1901 تا سال 2015 اين جايزه به112 نفر تعلق گرفته‌است.در سال 1958 بوريس پاسترناک ابتدا جايزه را پذيرفت اما سپس تحت فشار کشور خود (اتحاد جماهير شوروي) از پذيرفتن آن سر باز زد. ژان پل سارتر نيز در سال 1964 از قبول جايزه نوبل خودداري کرد زيرا هيچ‌يک از افتخارات رسمي را نپذيرفته بود. تاکنون 13 زن موفق به کسب جايزه نوبل ادبيات شده‌اند که به جز در زمينه صلح از ساير زمينه‌هاي جايزه نوبل بيشتر بوده‌است. سلما لاگرلوف (برنده جايزه در سال 1909) اولين زني بود که موفق به دريافت جايزه نوبل ادبيات شد.

اين جايزه در سال‌هاي (1904، 1917، 1966، 1974) تنها به دو نفر اهدا شده‌است.در سال‌هاي (1914، 1918، 1935، 1943- 1940) اين جايزه به هيچ‌کس اهدا نشد. طبق اساسنامه بنياد نوبل هرگاه هيچ‌يک از آثار مورد نظر اهميت لازم را نداشتند مبلغ جايزه بايد براي سال آينده آن ذخيره شود. اگر در سال بعد نيز نتوانستند به اثري شايسته را بيابند مبلغ جايزه به بودجه محدود بنياد نوبل اضافه مي‌شود. در طول جنگ‌هاي جهاني اول و دوم کمترين جايزه نوبل اهدا شد.

ميانگين سني برندگان نوبل ادبيات 65 سال است که پس از برندگان نوبل اقتصاد با ميانگين سني 67 سال بيشترين ميانگين سني را در بين برندگان شاخه‌هاي مختلف دارند. دهه 1920 -1911 با ميانگين سني 57 سال، جوانترين دهه برندگان نوبل ادبيات است.

جوانترين برنده جايزه نوبل ادبيات روديارد کيپلينگ (برنده جايزه در سال 1907) است که در هنگام دريافت جايزه 42 سال داشت. پيرترين دريافت‌کننده اين جايزه نيز دوريس لسينگ (برنده جايزه در سال 2007) است که در هنگام دريافت جايزه 88 سال سن داشت.هيچ‌کس تا به حال موفق به دريافت دو جايزه نوبل ادبيات، يا يک جايزه نوبل ادبيات و يک جايزه نوبل ديگر نشده‌است. تنها کسي که پس از مرگش موفق به دريافت جايزه نوبل شده‌است اريک اکسل کارلفلدت است. طبق اساسنامه بنياد نوبل هيچ‌کس نمي‌تواند جايزه نوبل را پس از مرگش دريافت کند اما کارلفلدت پس از اعلام خبر برنده شدنش درگذشت.

شش نفر از هفت برنده سوئدي جايزه نوبل ادبيات، سابقه عضويت در آکادمي سلطنتي سوئد را داشتند.فرانسه با دريافت 15 جايزه نوبل ادبيات بيشترين سهم را در نوبل ادبيات دارد. ايالات متحده آمريکا با 10 و بريتانيا با 9 جايزه بعد از فرانسه بيشترين برنده را دارند.

30 برنده نوبل ادبيات داراي آثاري به زبان انگليسي هستند.

رابيندرانات تاگور، ساموئل بکت و جوزف برودسکي علاوه بر زبان انگليسي به ترتيب آثارشان را به زبان بنگالي، زبان فرانسوي و زبان روسي منتشر مي‌کردند.

در حالي که اکثر مردم فکر مي‌کردند وينستون چرچيل براي نوبل صلح کانديد مي‌شود او برنده جايزه نوبل ادبيات شد. او بيست و يک بار براي نوبل ادبيات و دو بار براي نوبل صلح کانديد شد بود.

مدال نوبل ادبيات توسط مجسمه‌ساز و قلم زن سوئدي اريک ليندبرگ طراحي شد که مرد جواني را زير درخت غار در حالي نشان مي‌دهد که يک آهنگ از ماس، الهه شعر و موسيقي مسحورانه گوش مي‌دهد و مي‌نويسد. تا سال 1963، 2794 نفر براي دريافت جايزه نوبل ادبيات کانديد شده بودند. زيگموند فرويد عصب شناس اتريشي، پس از 12 بار کانديد شدن در نوبل پزشکي و عدم موفقيت در دريافت آن، در سال 1936 توسط رومن رولان برنده نوبل ادبيات در سال 1915 کانديد دريافت نوبل ادبيات شد. هفت برنده نوبل ادبيات توسط برندگان پيشين اين جايزه کانديد شده بودند. ورنر فون هايدنشتام برنده نوبل در سال 1916 با کانديد کردن سه برنده، کارل اشپيلتر در سال 1917 و 1919، آنري برگسون در سال‌هاي 1918 و 1921، فرانس اميل سيلانپا در سال 1934 رکورد دار است. هر چند آنري برگسون در سال 1927 و فرانس اميل سيلانپا در سال 1939 (سال‌هايي که توسط او هايدنشتام کانديد نشده بودند) موفق به اخذ جايزه شدند.تا سال 1963 تنها ابولقاسم اعتصام زاده در سال 1944 از ايران نامزد دريافت جايزه نوبل ادبيات شده بود که موفق به دريافت آن نشد. چهره‌هايي مشهوري کانديد دريافت جايزه نوبل ادبيات شدند اما هيچگاه برنده نشدند مثل اميل زولا (سال‌هاي 1901،1902)، لئو تولستوي (سال‌هاي 1902،1903،1904،1905)، رابرت داگلاس (سال‌هاي 1903،1904) توماس هاردي (سال‌هاي 1910، 1911، 1912، 1913، 1914، 1920، 1922، 1923، 1924، 1925، 1926، 1927).


نسخه چاپي ارسال به دوستان
 
اجتماعي
جوان و جامعه
تلخند
ورزشي
فرهنگ و هنر
بچه هاي مدرسه
ادبيات نوجوان
كانون