جستجوي پيشرفته برو
 درخواست اشتراکارتباط با ماآرشيوشناسنامهصفحه اصلي
نسخه شماره 3795- تاریخ : 1395/09/29 - اولين روزنامه جوانان و نوجوانان ايران (دوشنبه)

 يلدا، طولاني ترين شب سال چند دقيقه بيشتر است؟ 

يلدا، طولاني ترين شب سال چند دقيقه بيشتر است؟همانطور که مي دانيد شب يلدا بلندترين شب سال است و در اين شب فصل زمستان نيز آغاز مي شود. اما آيا واقعا شب يلدا يک شب طولاني است؟ اگر پاسخ مثبت است، اين شب چقدر طولاني است؟

مهندس مسعود عتيقي مدير انجمن نجوم آماتوري ايران به تشريح دلايل نجومي بلند تر شدن شب يلدا پرداخت و اظهار کرد: از نظر علم ستاره شناسي شب به مدت زمان لحظه غروب خورشيد تا لحظه طلوع خورشيد اطلاق مي شود

وي افزود: از آنجا که مدار زمين به گرد خورشيد زاويه 23.5 درجه دارد از ديد ناظر زميني ظاهرا اينگونه به نظر مي رسد که خورشيد بر کره آسمان جابجا شده و نسبت به معدل النهار و يا همان استواي آسمان اين زاويه را مدار خورشيد مي سازد. به مسير حرکت ظاهري خورشيد در زمينه آسمان در مدت يک سال خورشيدي، دايره‌البروج گفته مي‌شود. در اين شرايط بايد دو حلقه را در نظر بگيريم که يکي معدل النهار و ديگري مدار گردش ظاهري خورشيد بر کره آسمان است که اين دو حلقه با هم زاويه 23.5 درجه دارند و در دو نقطه يکديگر را قطع مي کنند که آنها نقاط اعتدال هستند. دو نقطه اعتدال شامل دو اعتدال بهاري(نوروز) و ديگري اعتدال پاييزي و آغاز ماه مهر است.

عتيقي در ادامه گفت: در طرفين نقاط اعتدال، نقاط انقلابين قرار دارند که يکي انقلاب تابستاني و ديگري انقلاب زمستاني است. با اين حساب سمت طلوع خورشيد در هر فصل متفاوت است . در روز اول بهار که اعتدال بهاري است، خورشيد دقيقا در شرق طلوع مي‌کند؛ اما هر چه به انتهاي فصل بهار نزديک مي‌شويم، فاصله خورشيد از استواي سماوي بيشتر مي‌شود و نه تنها طول روز (فاصله بين طلوع تا غروب خورشيد) بيشتر مي‌شود، که محل طلوع خورشيد کمي به سمت شمال تغيير مي‌کند. هرچه عرض جغرافيايي بيشتر باشد، اين جابجايي نيز بيشتر است.

عتيقي گفت:هنگام انقلاب زمستاني خورشيد به حداکثر گشودگي 23.5 درجه اي زاويه اي خود نسبت به استواي آسمان مي رسد و طول شب (فاصله غروب امروز تا طلوع خورشيد در روز بعد) به بيشترين مقدار خود مي‌رسد.

وي با اشاره به اينکه پي بردن به اين علوم درهزاران سال پيش توسط مردم ايران بسيار ارزشمند است، تصريح کرد: ايرانيان در روزگاران بسيار دور از اين تفاوت زماني شب و روز در طول سال آگاه بودند و آن را به حساب مي آوردند.

تنها يک دقيقه بلندتر

عتيقي با بيان اين مطلب که در شب يلدا فاصله بين غروب خورشيد تا طلوع خورشيد در صبح اول دي ماه بيشترين طول شب را دارد، اظهار کرد: طولاني ترين شب سال به اين معنا نيست که طول اين شب نسبت به شب هاي ديگر خيلي بلند تر است بلکه گاها اين طولاني بودن به کمتر از يک دقيقه مي رسد.

مدير انجمن نجوم آماتوري ايران با اشاره به اينکه واژه يلدا به معني زايش و تولد مجدد مهر تابان و حاکميت نور بر ظلمت است، افزود: ايرانيان باستان در شب يلدا با گرد هم آمدن که همان سنت ديد و بازديد است، ضمن ياد کردن از مفاخر و انديشمندان و سرايش ابيات وداستان هاي قهرماني سعي در انتقال اين آموزه ها و استفاده بهينه از اين شب طولاني داشتند و با استفاده از تنقلات سالم و ميوه هاي مختلف اين گرد هم بودن را جشن مي گرفتند.

کدام شهرهاي ايران بلندترين و کوتاه ترين شب يلدا را دارند؟

عتيقي در ادامه به متفاوت بودن طول شب يلدا در مناطق مختلف کشور، اظهار کرد: در 4 گوشه ايران طول شب يلدا متفاوت است. چابهار که در جنوب شرقي کشور قرار دارد کوتاه ترين شب يلدا رادارد. در مقابل شهر ماکو که در شمال غربي ايران قرار دارد طولاني ترين شب يلدا رادارد.


نسخه چاپي ارسال به دوستان
 
اجتماعي
جوان و جامعه
تلخند
ورزشي
گالري
بچه هاي مدرسه
ادبيات نوجوان
كانون