جستجوي پيشرفته برو
 درخواست اشتراکارتباط با ماآرشيوشناسنامهصفحه اصلي
نسخه شماره 4398- تاریخ : 1397/11/23 - اولين روزنامه جوانان و نوجوانان ايران(سه شنبه)


"محمد قهرمان"، قهرمان غزل معاصر

حسين تولايي، تقديري شعر فجر عنوان کرد
کم‌لطفي جشنواره‌ها به شعر کودک‌ونوجوان


خبر اد‌‌‌‌‌بي


نغمه


تازه‌هاي نشر


زنگ ادبيات


 "محمد قهرمان"، قهرمان غزل معاصر 

مهدي طوسي
محمد قهرمان پژوهشگر، مصحح و شاعر خراساني است كه در 10 تير 1308 در روستاي اميرآباد، واقع در هشت کيلومتري جنوب تربت حيدريه متولد شد. در پنج سالگي مادرش درگذشت و در سيزده سالگي پدرش، و پس از آن خواهر بزرگش سرپرستي او را به عهده گرفت. در سال پنجم دبيرستان در مشهد با مهدي اخوان ثالث هم‌کلاس شد و اين دوستي ادامه يافت. سال ششم ادبي را در دبيرستان البرز تهران به پايان رساند و سپس در دانشکده حقوق دانشگاه تهران در رشته قضايي ادامه تحصيل داد، امّا هرگز دنبال کار حقوقي نرفت و فقط به شعر پرداخت.
وي از آذر 1340 به مدّت 27 سال تا بازنشستگي به‌عنوان کتابدار دانشکده ادبيات دانشگاه فردوسي مشغول به فعاليت بود. علاقه محمد قهرمان در سرودن شعر، در غزل و به‌ويژه سبک هندي به اندازه‌اي بود که يکي از شعراي بنام غزل‌سراي هندي شد.
او زبان بومي تربت حيدريه را به خوبي مي‌دانست و بسياري از اشعار وي که به زبان محلي سروده شده‌اند، در رديف اول شعر بومي قرار دارند.
از سال 1339 در منزل شخصي‌اش انجمن ادبي به‌صورت هفتگي برگزار مي‌شده‌است. وي در سال 1338 با نوه عموي خود به‌نام فرشته قهرمان ازدواج کرد و مقيم مشهد شد. در تاريخ 29 آذر 1384 از سوي دانشگاه فردوسي مشهد و سازمان ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري استان خراسان رضوي و اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامي خراسان رضوي در محل دانشگاه مشهد از وي قدرداني به‌عمل آمد. او صاحب تأليفات ارزنده‌اي از جمله چند مجموعه شعر است. در کارنامه او همچنين تصحيح و چاپ چند ديوان از شاعران مختلف به‌چشم مي‌خورد. کتاب «روي جاده ابريشم شعر» وي در نهمين جشنواره بين‌المللي شعر فجر به‌عنوان اثر برگزيده در حوزه شعر معرفي شد.
محمدرضا شفيعي کدکني در مورد محمد قهرمان مي‌گويد: «در اين خصوص حتي ملک‌الشعراي بهار آن خصوصيت يک شاعر محلّي را به‌صورت کامل، آن گونه که قهرمان دارد، ندارد.»
وي در 28 ارديبهشت 1392 و طي يك دوره دست و پنجه نرم كردن با بيماري سرطان چشم از جهان فرو بست.
محمدرضا راشد- پژوهشگر ادبي- معتقد است محمد قهرمان يکي از بهترين غزل‌سرايان خراسان محسوب مي‌شد که دقت نظر زياد و تخيل وسيع و همچنين بهره‌گيري از فرهنگي گسترده در شعرهاي وي موج مي‌زد.
وي علاوه بر شخصيتي شاعرانه، اهل فرهنگ و تحقيق نيز بود و هر کدام از اقداماتش در زمينه ادبيات ارزشمند بوده و تأثيرات زيادي بر گسترش و رشد ادبيات داشته است.
قهرمان در حدود 10 ديوان از شاعران بزرگ سبک هندي را تصحيح کرد که در اين ميان مي‌توان به تصحيح "ديوان صائب تبريزي" اشاره کرد.
اين عضو فرهنگسراي فردوسي مي گويد: در غزل نيز کسي نتوانست مانند او فعاليت کند و مشکل مي‌توان جانشيني براي وي تعيين کرد.
او زبان بومي تربت حيدريه را خوب مي‌دانست و بسياري از اشعار وي که به زبان محلي سروده شده‌اند، در رديف اول شعر بومي قرار دارند.
محمد قهرمان از ستون‌هاي اصلي ادب خراسان است، و تا حدود 40 سال پس از مرگ مرحوم فرخ،‌ جلسات شعري او را ادامه داد که تأثير زيادي در ترويج و تربيت شاعران جوان و علاقه‌مندان به ادبيات گذاشت.
در خصوص ارتباط محمد قهرمان با شاعراني مانند اخوان ثالث و شفيعي کدکني، بايد گفت اين شاعران در مجالس شعري مرحوم فرخ با يکديگر در ارتباط بودند که پس از مرگ وي اين جلسات در خانه قهرمان برپا بود.
دوستي اين سه شاعر بر مبناي ادب و اخلاق اجتماعي پايه‌گذاري شده بود و اين سه تن را به شاعران بزرگي تبديل کرد.
محمد قهرمان بيش‌تر متوجه سبک‌هاي سنتي در شعر بود و غزل کار مي‌کرد، در حالي که شفيعي کدکني اشعار نو و نيمايي را امتحان مي‌کرد و اخوان ثالث نيز در هر دو سبک شعري فعاليت داشت.
اين شاعران تأثير زيادي بر يکديگر گذاشتند و نامه‌هايي که بين اخوان و مرحوم قهرمان رد و بدل مي‌شد، نيز از ارزش ادبي بالايي برخوردار بود.


 حسين تولايي، تقديري شعر فجر عنوان کرد
 کم‌لطفي جشنواره‌ها به شعر کودک‌ونوجوان 

حسين تولايي که در بخش کودک‌ و نوجوان جشنواره شعر فجر شايسته تقدير شده است، مي‌گويد: جشنواره‌هاي ما نسبت به ادبيات کودک‌ و نوجوان کم‌لطفي دارند. تمام جشنواره‌ها شعر کودک‌ و نوجوان را به‌شکل کلي مي‌بينند و به‌طور تخصصي به آن نگاه نمي‌شود.
اين شاعر در گفت‌وگو با ايسنا در پاسخ به سوالي درباره کيفيت سيزدهمين جشنواره شعر فجر، اظهار کرد: به‌طور کلي همه جشنواره‌ها از جمله شعر فجر يک خوبي دارند و آن اين است که در اين اوضاعي که تيراژ کتاب پايين است و توزيع آن به‌طور بدي انجام مي‌گيرد و به دست مخاطبان نمي‌رسد، جشنواره جايي است که کتاب‌ها ديده مي‌شوند و در رسانه‌ها هم مطرح مي‌شوند و کساني که دنبال کتاب کودک‌ و نوجوان هستند از طريق جشنواره‌ها، کتاب‌ها به آنان معرفي مي‌شود.
او افزود: مثلاً شعر کودک‌ و نوجوان و خردسال بايد جداگانه داوري و ديده شوند، چون هر کدام تخصص خاص خود را نياز دارند. اين نحوه داوري درست نيست چون يک کتاب شعر خردسال را نمي‌شود با يک کتاب شعر نوجوان مقايسه و داوري کرد. به‌نظرم بايد اين سه بخش (خردسال، کودک و نوجوان) را جدا ببينند و بررسي کنند.
تولايي سپس به برگزيده نشدن کتاب‌هاي شعر بخش کودک و نوجوان در جشنواره امسال و سال گذشته اشاره کرد و گفت: به‌نظر من بالاخره يک کتاب، نسبت‌ به بقيه کتاب‌ها بهتر است و نمي‌توانيم بگوييم امتياز لازم را کسب نکرده است. من اين نگاه را نه تنها در جشنواره شعر فجر بلکه در همه جشنواره‌هاي کشور نمي‌پسندم چون بالاخره يک کتاب در بين همه، بهتر است. هرچند که داوران مقصر نيستند و مقصر نوع سياست‌گذاري جشنواره‌هاي ما است. همچنين اين‌که وقتي آثار به طور مشترک برگزيده اعلام مي‌شوند، اين جايزه نصف مي‌شود. وقتي مي‌گويند رتبه برگزيده بايد يک مبلغي را جايزه بگيرد، اين نبايد در حالت مشترک نصف شود.
او با بيان اين‌که نگاه ما به مقوله کودک، کودکي و ادبيات کودک‌ و نوجوان، نگاهي دقيق، تخصصي‌ و توسعه‌مدارانه‌ نيست، اظهار کرد: در جهان امروز نگاه به کودک و مسائل کودک و همچنين هنر و ادبيات کودک‌ و نوجوان خيلي دقيق‌تر از کشور ما است. ما به اين حوزه خيلي نگاه تخصصي نداريم و اين يک آسيب است. مصداق حرف‌هاي من هم تيراژ پايين کتاب‌ها و توليد پايين فيلم‌هاي اين حوزه است. اصلاً در سطح کشور ما حتي در همين تهران چند کتاب‌فروشي تخصصي کودک و نوجوان وجود دارد؟ اين مقدار تقريباً صفر است و اين آسيب مي‌رساند.


 خبر اد‌‌‌‌‌بي 

سلمان هراتي درباره براهني، شاملو و فرخزاد چه مي‌گفت؟
به گزارش مهر کلاس سوم از اردوي بانوان شاعر عضو دوره هفتم آفتابگردان­ها، با حضور مصطفي علي‌پور و با عنوانِ «شعر و زندگي سلمان هراتي» برگزار شد.
علي‌پور در ابتدا از سلمان هراتي به عنوان نخستين معلم خود نام برد و گفت: او اولين شاعري بود که درباره شعر من حرف زد و اولين کسي بود که شعرم را به قيصر امين­‌پور معرفي کرد تا آن را در مجله سروش چاپ کنند. همچنين او نخستين کسي بود که مرا مجبور به يادگيري نقد ادبي کرد.
او ادامه داد: سلمان کتاب طلا در مس از رضا براهني را به من داد که يکي از بهترين کتاب‌ها در حوزه نقد نظري است. او بسياري از شيوه‌هاي نقد را از براهني به عاريه گرفته بود.
اين شاعر افزود: در آن زمان من بسيار تحت تاثير کاستي با صداي فريدون فرخزاد بودم که شعرهاي فروغ را مي­خواند. هراتي تا اين موضوع را فهميد، مرا سرزنش کرد و کاست شعرهاي فروغ را با صداي خود اين شاعر به من داد و بعدها کاست ساعت پنج عصر شاملو را نيز که بسيار دوستش مي‌داشت به من پيشنهاد کرد. از نظر او شاملو کسي بود که اين هنر را داشت که شعر را به شعر، ترجمه ‌کند.
از نظر علي‌پور، هراتي يکي از بزرگترين شاعران ايران بود که مرگ در بدترين زمان به سراغش آمد: اگر سلمان هنوز زنده بود از بزرگترين شاعران زمان حال مي­شد. او شاعري مذهبي و متدين بود ولي با اين حال من را به خواندن شعر شاملو توصيه مي­کرد و برايش بسيار مهم بود که تجربه شعر شاملو را جدي بگيرم.
وي همچنين با اشاره به کتاب «مرگ رنگ» اثر سهراب سپهري اظهار داشت: سهراب بسيار تحت تاثير نيما يوشيج بود، من نيز تحت تاثير شعر سلمان هراتي قرار گرفتم. به طوري که تا به حال نتوانسته‌­ام چيزي از سلمان بگويم جز برنامه‌­اي در راديو که آن هم بيشتر متاثرکننده شد. من او را بسيار دوست مي­داشتم و هرگز آثار خوب سلمان را نقد نخواهم کرد.
اين شاعر ادامه داد: هراتي متعهد به زبان شعر نيمايي نبود اما اين برايش نقطه ضعف نيست. دهه شصت دهه­ اي بود که شاعران سعي داشتند ساده حرف بزنند اما معناگرايي را نيز لحاظ مي‌کردند. درست مانند نثر."

جايزه جهاني کتاب سال سبب افزايش توجه نويسندگان به ايران
محمدرضا سحاب، در حاشيه جايزه کتاب سال در گفت‌وگو با ايبنا، درباره اين جايزه گفت: وقتي کتابي در جايزه کتاب سال مطرح و ديده مي‌شود نه تنها روي نويسندگان، مترجمان، محققان و پژوهشگران، بلکه روي کل صنعت نشر و موضوع کتاب تاثير مي‌گذارد. به عنوان مثال وقتي چند سال پيش از پروفسور اِوا يِرمياش از مجارستان براي آثار متعددي که در زمينه ادبيات فارسي منتشر کرده بود، تقدير شد، خيلي تاثيرگذار بود و زمينه‌اي فراهم شد تا با همکاري پنج نفر از اساتيد دانشگاهي که در آن تدريس مي‌کرد، کتابي درباره ايران به زبان مجارستاني بنويسد. اگر از او تقدير نمي‌کردند هيچ‌وقت اين کتاب را راجع به ايران نمي‌نوشت.
اين پژوهشگر در ادامه به جايزه جهاني کتاب سال اشاره کرد و گفت: در اين بخش به دليل اينکه دسترسي به آثار مورد نظر قدري دشوار است، من به دليل ارتباطاتي که با مراکز ايران‌شناسي در سراسر دنيا دارم، همواره سعي کردم کتاب‌هايي که درباره ايران منتشر مي‌شود را به دبيرخانه اين جايزه معرفي کنم، اما از زماني که دکتر وصفي رفتند توجهات به کتاب‌هايي که مي‌خواهيم به دبيرخانه معرفي کنيم کمتر شده و من هم ترجيح دادم ديگر اين کار را انجام ندهم. درحالي‌که همواره سعي مي‌کنم ارتباطات با مراکز ايران‌شناسي در سراسر دنيا را حفظ کنم و کتاب‌هايي که معرف ايران است را به صورت رايگان براي آن‌ها ارسال کنم چون مراکز ايران‌شناسي ويترين رايگان براي ماست. مدير مؤسسه‌ جغرافيايي و كارتوگرافي سحاب، در ادامه به برگزيده نداشتن در برخي حوزه‌ها مانند بخش کودک و نوجوان اشاره کرد و گفت: مساله اصلي اين است که ما عضو کنوانسون برن نيستيم. کتاب‌هايي که در ايران چاپ مي‌شود نوعي سرقت ادبي و باعث تاسف است. ما بايد با دنيا ارتباط داشته باشيم و تلاش کنيم اعتماد آن‌ها را جلب کنيم. ما در موسسه سحاب، از 70 سال پيش تمام کتاب‌هايي که گرفته و ترجمه کرده‌ايم با رعايت حق کپي‌رايت بوده است اما امروزه ناشران در زمينه توليد کتاب توجهي به چاپ کتاب خوب نمي‌شود و بيشتر کتاب تجاري است.


 نغمه 

صبا به شوق در ايوان شهريار آمد
شهريار
صبا به شوق در ايوان شهريار آمد
که خيز و سر به در از دخمه کن بهار آمد
ز زلف زرکش خورشيد بند سيم سه تار
که پرده هاي شب تيره تار و مار آمد
به شهر چند نشيني شکسته دل برخيز
که باغ و بيشه شمران شکوفه زار آمد
به سان دختر چادرنشين صحرائي
عروس لاله به دامان کوهسار آمد
فکند زمزمه گلپونه ئي به برزن وکو
به بام کلبه پرستوي زرنگار آمد
گشود پير در خم و باغبان در باغ
شراب و شهد به بازار و گل به بارآمد
دگر به حجره نگنجد دماغ سودائي
که با نسيم سحر بوي زلف يار آمد
بزن صبوحي و برگير زير خرقه سه تار
غزل بيار که بلبل به شاخسار آمد
برون خرام به گلگشت لاله زار امروز
که لاله زار پر از سرو گل عذار آمد


 تازه‌هاي نشر 

چاپ تازه شعرهاي آزاد ترکي ابوالفضل پاشا
چاپ تازه کتاب «اؤنجه‌دن سونرا» شامل شعرهاي آزاد ترکي ابوالفضل پاشا به تازگي منتشر شده است.
به گزارش ايسنا، چاپ دوم کتاب «اؤنجه‌دن سونرا» در 106 صفحه با شمارگان 550 نسخه در زمستان 1397 و به همت نشر نصيرا راهي بازار کتاب شده است. چاپ اول اين کتاب را نيز پيش‌تر انتشارات فرسار در اروميه در اختيار علاقه‌مندان قرار داده بود.
شعر آزاد يا شعر نو را در زبان ترکي «سربست» مي‌گويند.

کتاب‌هايي درباره «اَبَرتروريسم» و "هشت زن"
«اَبَرتروريسم» نوشته محمدجواد اميدوارنيا به همراه «تاريخ‌سازان بريتانيا» نوشته جني مورِي با ترجمه پرتو شريعتمداري منتشر شد.
به‌ گزارش ايسنا، کتاب «اَبَرتروريسم» نوشته محمدجواد اميدوارنيا با عنوان فرعي «گسترش ويروس تروريسم در قرن بيست‌ويکم» در شش فصل «تروريسم»، «فرقه‌ها»، «فرقه‌ها در چين»، «گروه‌هاي زيرزميني»، «امنيت غيرسنتي»، «تدابير کشورها براي مقابله با تروريسم» و «چاره‌انديشي در برابر تروريسم» در 160 صفحه با شمارگان 700 نسخه توسط انتشارات جهان کتاب منتشر شده است.
نوشته پشت‌جلد کتاب: در آينده تروريست‌ها در عمليات خود از فناوري‌هاي جديدتري بهره خواهند برد. بنابراين، دنيا با تهديدهاي تروريستي بي‌سابقه‌اي روبه‌روست که هوشياري و آمادگي سطح بالايي را مي‌طلبد.
اگرچه هنوز بيشتر تروريست‌ها از روش‌هاي معمول استفاده مي‌کنند، اما از سال 1995 پس از حمله تروريستي با گاز سمي به مترو توکيو و سپس در سال 2001 با حمله بي‌سابقه به برج‌هاي تجارت جهاني در نيويورک مشخص شد که تروريست‌ها حتي بدون دسترسي به سلاح هسته‌اي نيز مي‌توانند به کشتارهاي وسيع مبادرت ورزند.
کاربرد ابزار کشتار جمعي در عمليات تروريستي «اَبَرتروريسم» نام گرفته است...


 زنگ ادبيات 

اثر جديد «مارلون جيمز» از افسانه سخن مي‌گويد
مارلون جيمز که برنده جايزه ادبي «بوکر» سال 2015 براي کتاب «تاريخچه مختصر هفت قتل» شد، اين بار پروژه‌اي کاملاً متفاوتي در قالب مجموعه‌اي سه جلدي در ژانر تخيلي از داستان‌هايي در آفريقاي افسانه‌اي و اسطوره‌اي منتشر خواهد کرد.
به گزارش ايسنا و به نقل از نيويورک تايمز، اولين کتاب از مجموعه جديد «مارلون جيمز» به نام «پلنگ سياه و گرگ قرمز» مملو از مفاهيم خون‌آشام، شياطين، جادوگران است.
به گفته‌ي «مارلون جيمز» وي تحقيقات گسترده‌اي قبل از شروع نوشتن کتاب انجام داده و نکات قابل توجه‌اي طي اين مدت آموخته است.داستان اين اثر حول محور جستجو براي پيدا کردن پسر گمشده‌اي است؛ يک شکارچي به نام «‌ترکر» که به مشام تيزش براي پيدا کردن هر شيء گمشده‌اي معروف است مأمور پيدا کردن اين پسر گمشده که شايد وارث به حق تاج و تخت يک امپراطوري باستاني آفريقايي است، مي‌شود. چيزي نمي‌گذرد که اين شکارچي متوجه مي‌شود او تنها يکي از چندين نفري است که براي پيدا کردن اين پسر يا اثبات زنده نبودن او مأمور شده‌اند.
آفريقاي افسانه‌اي که در «پلنگ سياه، گرگ قرمز» از آن سخن مي‌گوئيم طوري به نظر مي‌رسد که توسط «هيرونيموس بوش» و «گابريل گارسيا مارکز» و با همياري «سالوادور دالي» به تصوير کشيده شده است. آنجا مکاني جادويي گاهي زيباست که مملو از خون‌آشام و جادوگران است. افراد بي‌گناه در جنگ بين گروه‌هاي رقيب کشته مي‌شوند و طلسم و نفرين سياه بر اين مکان سايه افکنده است و در اين بين «ترکر»، شکارچي اين داستان سفر خود به سوي شجاعت را از ميان ماجراهايي سخت و جانفرسا آغاز مي‌کند.
«مايکل وود» رئيس هيأت داوران جايزه «من بوکر» 2015 در خصوص کتاب «تاريخچه کوتاه هفت قتل» گفت: رمان «تاريخچه کوتاه هفت قتل» که روايتگر داستان تلاش براي به قتل رساندن «باب مارلي» خواننده سرشناس اهل جامائيکا در سال 1976 است، کتابي فوق‌العاده، بسيار مهيج و خشن است. اين رمان در واقع کتابي است که کار دشواري براي انتخاب آن نداشتيم و هيأت داوران به اتفاق آرا آن را به عنوان برنده «من بوکر» امسال انتخاب کرد.

مراسم تقدير از «ر.اعتمادي» برگزار مي‌شود
مراسم تقدير از «ر.اعتمادي» با حضور جمعي از نويسندگان جوان برگزار مي‌شود.به گزارش مهر، طي مراسي به مناسبت روز جهاني داستان و از سوي خانه داستان چوک با همکاري کتابخانه بعثت، از «ر. اعتمادي» تجليل خواهد شد.در اين مراسم تکين حمزه‌لو، فريبا حاج دايي و مهدي رضايي به سخنراني خواهند پرداخت.اين مراسم روز چهارشنبه 24 بهمن و از ساعت 5 عصر در خيابان انقلاب اسلامي. خيابان شانزده آذر پلاک 36 برگزار مي‌شود.رجبعلي اعتمادي مشهور به «ر. اعتمادي» نويسنده، رمان‌نويس و روزنامه‌نگار معاصر ايراني است. وي به خاطر نوشتن رمان‌هاي عامه‌پسند و پرفروش شهرت دارد. اعتمادي تاکنون آثاري بسياري منتشر کرده است که بسياري از آنها قبل از چاپ به صورت پاورقي هفتگي در مجله اطلاعات هفتگي و جوانان منتشر مي‌شدند. او تاکيد دارد که همگي رمانهايش بر پايه شخصيتهاي واقعي شکل گرفته‌اند.


 
اجتماعي
جوان و جامعه
تلخند
ورزشي
فرهنگ و هنر
بچه هاي مدرسه
ادبيات نوجوان
كانون