جستجوي پيشرفته برو
 درخواست اشتراکارتباط با ماآرشيوشناسنامهصفحه اصلي
نسخه شماره 3854- تاریخ : 1395/12/09 - اولين روزنامه جوانان و نوجوانان ايران (دوشنبه)


"اکتاويو پاز"، شاعري در جستجوي اكنون


يک عکاس کتاب شعر منتشر مي‌کند


ادبيات پايداري از خاکريزها دور نشود


تازه‌هاي نشر


خبر اد‌‌‌‌‌بي


نغمه


 "اکتاويو پاز"، شاعري در جستجوي اكنون 

مهدي طوسي

"اکتاويو پاز"، شاعر و منتقد ادبي در سال 1914 در مکزيکوسيتي چشم به جهان گشود. در هفده سالگي به نويسندگي و شاعري پرداخت.

پدرش وکيل بود و پدر بزرگش، داستان‌نويسي سرشناس. اين هر دو در رشد و پرورش ذوق و استعداد پاز، تأثير به سزايي داشت.

در حقيقت پاز در جواني ارزش‌هاي اجتماعي را از پدر و ادبيات را از پدر بزرگ خود آموخت و سرانجام شاعري را به جاي وکالت برگزيد.

پاز در سال 1937 به والنسيا در اسپانيا سفر کرد تا در دومين کنگره جهاني نويسندگان ضد فاشيست شرکت کند در آنجا با لوييس سرنودا و تريستان تزارا آشنا شد. در سال 1943 با استفاده از کمک هزينه تحصيلي بنياد گوگنهايم به آمريکارفت.

در آنجا با شعر نوپردازان انگلو - آمريکايي آشنا شد. هم در اين کشور بود که مطالعه دامنه‌دار و عميق خود را درباره هويت مکزيک آغاز کرد که حاصل آن کتابي شد به نام هزار توي تنهايي.

در سال 1962 پاز به سمت سفير مکزيک در هند گماشته شد و به آنجا رفت.

در آن‌جا با «ماري خوسه تراميني» آشنايي به هم زد و با او ازدواج کرد.

خود گفته است اين مهم‌ترين رويداد زندگي‌ام پس از تولد بوده است.

تأثير تمدن هند را مي‌توان در کتاب‌هاي متعددي که طي مدت اقامت خود در آنجا نوشته است، به‌ويژه در کتاب «پرتوي از هند»، به خوبي مشاهده کرد.

پاز در سال 1968 در اعتراض به سرکوب خونين تظاهرات آرام دانشجويان در مکزيک، قبل از شروع بازي‌هاي المپيک، از مقام خود کناره گيري کرد و از آن پس تا واپسين سال‌هاي زندگي خود، سردبيري و نشر چند مجله معتبر ويژه هنر و سياست را عهده دار شد.

جوايز ادبي و نوبل

در سال 1980 دانشگاه هاروارد به او دکتراي افتخاري اهدا کرد و در سال 1981 مهم‌ترين جايزه ادبي اسپانيا يعني جايزه سروانتس نصيب او شد.

سرانجام در سال 1990 آکادمي ادبيات سوئد، جايزه نوبل ادبيات را به اکتاويو پاز شاعر سرشناس مکزيکي به پاس نيم قرن تلاش در زمينه شعر و ادبيات مکزيک اهدا کرد. او در آنجا سخنراني مهمي درباره «در جستجوي اکنون» ايراد کرد.

پاز معتقد است که عشق و زبان مي‌توانند ابزاري را براي کسب يگانگي و يک پارچگي در انسان پديدآورند.

شعرهاي او به منزله دريچه قلب انساني است پاک و بي‌آلايش که بر روي انسانيت و قلمروهاي نا شناخته هستي گشوده مي‌شود، از اين رو مي‌توان پاز را شاعر عشق و دوستي ناميد.

به نظر پاز آزادي بدون برابري و برابري بدون آزادي محقق نمي‌شود و از راه عشق و دوستي مي‌توان به هر دوي آنها دست يافت.

پرسش پاز از خود و ديگران اين است که «آيا بهتر نيست که زندگي را به صورت شعر درآوريم تا از زندگي شعر بسازيم؟ آيا شاعر نمي‌تواند به جاي آفريدن شعر، خلق لحظه‌هاي شاعرانه زندگي را هدف اصلي خود قرار دهد؟» مقاله‌هاي پاز با نثر شاعرانه‌شان هنر، ادبيات، فرهنگ، زبان و ايدئولوژي را با هجوهاي هوشمندانه و مکاشفه‌هاي متفکرانه تجزيه و تحليل مي‌کند.

پاز در سال 1998 بر اثر بيماري سرطان درگذشت.


 يک عکاس کتاب شعر منتشر مي‌کند 

مريم زندي از انتشار مجموعه شعرهايش در آينده نزديک خبر داد.اين عکاس در گفت‌وگو با ايسنا، درباره برنامه‌هاي خود براي سال آينده، توضيح داد: در حال حاضر تمرکزم روي انتشار چند کتاب است که يکي از آن‌ها مجموعه شعرهايم است. من از 18 سالگي گاهي شعر مي‌گفتم و اکنون تصميم گرفته‌ام آن‌ها را که در قالب شعر نو هستند، در يک کتاب منتشر کنم.

او اظهار کرد: اين شعرها پيش از اين در جايي منتشر نشده‌اند.

البته چند شعر از من در کتاب «ايران گل محبوب من» چاپ شده بود. ترغيب اطرافيان براي انتشار اين مجموعه موثر بود، البته خودم به‌خاطر اين‌که درگير کارهاي ديگرم بودم، تنبلي کردم و انتشار آن‌ها به اين زمان موکول شد.

زندي درباره کتاب‌هاي ديگرش گفت: کتاب «چهره‌ها 5» که شامل پرتره بزرگان موسيقي ايران است و همچنين کتاب عکس‌هاي وقايع سال 1358 نيز مراحل نهايي را پشت سر مي‌گذارند تا براي انتشار آماده شوند.

اين عکاس ادامه داد: مدتي است که تقويم‌هاي تازه‌اي از عکس‌هاي من منتشر شده است. امسال سه تقويم با عنوان‌هاي «مائده‌هاي تازه»، «پرِ پرواز» و «قدر گل» با عکس‌هاي من منتشر شده است.

مجموعه «پر پرواز» شامل عکس‌هاي من با موضوع پرندگان است و در مجموعه «قدر گل» به موضوع طبيعت و گل‌ها در عکس‌هايم پرداخته‌ام.مريم زندي متولد سال 1325 در گرگان و فارغ‌التحصيل رشته حقوق و علوم سياسي از دانشگاه تهران است. او سال‌هاست در زمينه‌هاي مختلفي مانند مستند اجتماعي، پرتره و طبيعت فعاليت مي‌کند و يکي از عکاسان فعال در روزهاي انقلاب 1357 بوده است.


  ادبيات پايداري از خاکريزها دور نشود 

حميد حسام با بيان اينکه سوژه‌هايي را براي نوشتن انتخاب مي‌کند که با آن‌ها زيسته، عنوان کرد: فضاي حماسه و خاکريز اصل دفاع مقدس است و نبايد در کنار ساير سوژه‌ها از اين مساله غفلت کرد.

حسام در اين گفتگو با مهر درباره چگونگي کشف سوژه‌هايش براي گردآوري و نوشتن خاطرات آنها گفت: بي‌ترديد بخش مهم از اين اتفاق ناشي از هم عصر بودنم با آن‌هاست.

با اين حال از منظر نويسنده معتقدم که گاهي سوژه‌اي را کشف مي‌کنيم و براي روايت از او توفيق نسبي هم پيدا مي‌کنيم چون مي‌توانيم با او مصاحبه‌اي کرده و يا اطلاعاتي درباره‌اش کسب کنيم. گاهي جداي از اين مي‌توانيم سوژه را از نزديک ببينيم و با او مراوده داشته باشيم که اين هم يک مرحله به قوت قلم نويسنده مي‌افزايد اما گاهي هم توفيق داريم که با سوژه‌مان زيست داشته باشيم، با او همراه و يکي شويم و حاصل اين همراهي براي نويسنده «منِ او» شدن با وي است.

آخرين سوال گفتگو نيز به نگاه حميد حسام به آسيب‌هاي امروز ادبيات پايداري در زمينه خاطره‌نگاري اختصاص يافت که وي در اين زمينه گفت: حسم اين است که ما در هر دوره‌اي مانند فضاي سينماي کشور، در مدار تقليد و تکرار حرکت مي‌کنيم.

وي ادامه داد: به عنوان مثال در دوره‌اي صحبت از زنان و نقش آنها در دفاع مقدس و پشت جبهه‌ها رايج شد و ناگهان همه به سراغ نوشتن اثر درباره مصائب مادران و همسران شهدا رفتند.

اين سوژه بسيار ارزشمند است اما به نظرم آنقدر رايج شده که در حال دور کردن ما از فضاي حماسه و خاکريز است که اصل دفاع مقدس بود. من اصلا انکار نمي‌کنم که بايد به آن سوژه هم پرداخت اما به باور من بايد همه اين سوژه‌ها را در قالب يک قطعه از يک پازل ديد و به آنها نگاهي جامع داشت.


 تازه‌هاي نشر 

انتشار کتاب «شير سياه» اثر اليف شافاک

کتاب «شير سياه» نوشته اليف شافاک با ترجمه مهرنوش عدالت منتشر شده است. اين اثر سومين کتابي است که عدالت از اين نويسنده ترکيه‌اي ترجمه کرده است. چهل قانون عشق و خيرگي ديگر آثاري است که او به فارسي برگردانده است.

به گزارش ايبنا،عدالت با بيان اين‎که «فضاي کلي کتاب در مورد فلسفه آفرينش زن و مشکلات و سختي‌هاي پيش روي اوست» اظهار کرد: تعادل و هماهنگي ميان نقش‌هاي مختلفي که يک زن به عنوان دختر، همسر، مادر و نيمي از اجتماع به عهده دارد به عنوان مهم‌ترين موضوع در اين کتاب به زيبايي شرح داده شده است.

نويسنده در اين کتاب مي‌کوشد تا تجربه خود از تعادل ميان نقش‌ها و وظايف همسري و مادري و همچنين شاغل بودن را به زيبايي بيان کند.او همچنين متذکر شد: نوشتن از سختي‌هاي مادري در جامعه ما چندان معمول نيست. چون اين واژه آن قدر تقديس شده است که بيان مشکلاتش گويي از قداست آن مي‌کاهد؛ اما مشکلات واقعا وجود دارند. فراز و نشيب‌هاي زندگي زنان و دختران و مادران جامعه ما بي‌شمار و توجه به اين مشکلات بسيار کم است.کتاب «شير سياه» نوشته اليف شافاک، با ترجمه مهرنوش عدالت، در 312 صفحه، توسط نشر ري‌را منتشر شده است.


سه اثر داستاني تازه از نويسندگان جوان ايران

کتاب‌هاي «آن‌ها با شاعري که خيلي دوستش داشتند بد تا کرد»، «نه چندان زيبا، با هوشي متوسط» و «تنِ تنهايي» منتشرشد.به گزارش ايبنا، کتاب‌هاي «آن‌ها با شاعري که خيلي دوستش داشتند بد تا کرد» نوشته مجتبا هوشيارمحبوب و «نه چندان زيبا، با هوشي متوسط» نوشته محمدجواد صابري از مجموعه «کتاب‌هاي قفسه قرمز» و «تنِ تنهايي» نوشته سحر سخايي از مجموعه «کتاب‌هاي قفسه آبي» توسط نشر چمشه به بازار کتاب عرضه شده است.

رمان کوتاه «آن‌ها با شاعري که خيلي دوستش داشتند بد تا کرد» نوشته مجتبا هوشيارمحبوب، در 102 صفحه، در دسترس عموم قرار گرفته است.در توضيح پشت جلد آمده است: « مجتبا هوشيارمحبوب نويسنده جوان تجربه‌گراي روزگار ماست. رمان قبلي‌اش با نام «آقاي مازني و دلتنگي‌هاي پدرش» در سال 1391 جايزه رمان متفاوت سال، «واو» را از آن خود کرد. کتاب تازه اين نويسنده يعني «آن‌ها با شاعري که خيلي دوستش داشتند بد تا کردند» ادامه‌اي است بر روند فکري و روايي اين داستان‌نويسِ متفاوت.

رمان متشکل از فصل‌ها و «تکه‌»‌هاي بسيار کوتاه است از روزگار و ماجراهاي چند پسرِ‌ جوان که يکي‌شان محور روايت است.


انتشار رمان «نه چندان زيبا، با هوشي متوسط» نوشته محمدجواد صابري

پشت جلد کتاب نوشته شده است: « محمدجواد صابري نويسنده‌اي جوان است که سال‌هاست تجربه روزنامه‌نگاري دارد. اولين رمان او، «نه‌چندان زيبا، با هوشي متوسط» يک رمان تجربي و خاص است که داستان و اجرايي متفاوت دارد.

رمان داستان آخرين روزهاي خدمت يک پسر جوان است و مواجه شدن او با مرگ که وادارش مي‌کند به شهر آبا و اجدادي خود بازگردد و با اتفاق‌ها و آدم‌هايي روبه رو شود که چندان ميل و علاقه‌اي به‌شان ندارد.

از سويي ديگر او در زندگي عاشقانه‌اش نيز مشکلاتي دارد که باعث مي‌شوند دست به رفتارهاي خاص بزند. قهرمان رمان گويا براي رهايي از کابوس بايد کاري بکند... رمان «نه‌چندان زيبا، با هوشي متوسط» با فضاهاي متفاوت زندگي روزمره ساخته شده، اما در آن عصر خيال‌ورزي و اوهام شخصيت است که نقشي پررنگ دارد. محمدجواد صابري در اين رمان خواسته مخاطب خود را در موقعيت‌هايي قرار بدهد که گاه بي‌نهايت تلخ و تراژيک و گاه به شدت مضحک و طنزآلود است و براي همين استفاده‌ مدام از فضاها و امکانات مختلف زباني و روايي به جذابيت اين متن نوگرا افزوده است.»


«نامزدي آقاي اير» در بازار نشر

کتاب «نامزدي آقاي اير»‌، اثر ژرژ سيمنون با ترجمه عاطفه حبيبي از سوي انتشارات چترنگ منتشر شد.به گزارش ايبنا، طي روزهاي گذشته انتشارات چترنگ کتاب «نامزدي آقاي اير»‌، اثر ژرژ سيمنون را با ترجمه عاطفه حبيبي راهي بازار نشر کرده است. اين رمان پيش از اين دو بار به انگليسي ترجمه شده است و در سال 1989 اقتباسي سينمايي از آن روي پرده رفت.در توضيح داستان اين کتاب بايد گفت آقاي اير مردي منزوي است که همسايه‌هايش از او مي‌ترسند. او خيلي پايش را از در خانه‌ بيرون نمي‌گذارد؛ فقط هفته‌اي يک‌بار به کلوب بولينگ مي‌رود، جايي که در آن همه خيال مي‌کنند او يک پليس است. وقتي زني در حوالي محل زندگي آقاي اير به قتل مي‌رسد، سرايدار خانه انگشت اتهام را به سوي او نشانه مي‌گيرد و از اين به بعد پليس چشم از او برنمي‌دارد و هر روز و هر ساعت تعقيبش مي‌کند. غافل از اينکه تنها گناه آقاي اير اين است که به اشتباه يک دل نه صد دل عاشق دختري شده است.


 خبر اد‌‌‌‌‌بي 

کاوه ميرعباسي بررسي کرد

وضعيت ادبيات در سالي که گذشت

کاوه ميرعباسي مي‌گويد: در سال‌هاي اخير سليقه ايراني‌ها به بازار کتاب در غرب نزديک‌تر شده است و اگر کتابي در غرب پرفروش ‌شود در ايران نيز پرفروش مي‌شود.اين مترجم و داستان‌نويس در گفت‌وگو با ايسنا، درباره وضعيت ادبيات و کتاب در سالي که گذشت اظهار کرد: تفاوت خاصي با سال‌هاي قبل نمي‌بينم، تنها مسائلي است که همه‌ساله تکرار مي‌شود؛ به طور مثال عنوان‌هاي متعدد و جديد در تأليف و ترجمه وجود دارد، همچنين تيراژ 500 نسخه‌اي کتاب در ايران دارد تيراژ رايجي مي‌شود.

او با بيان اين‌که "کتاب به چاپ چندم رسيده است؟" براي برخي خيلي مهم شده‌ است، افزود: خيلي از ناشران تازه‌کار با توافق مترجم يا مولف کتاب، عدد تيراژ را بالاتر از تيراژ واقعي در شناسنامه کتاب مي‌آورند تا زودتر چاپ اول کتاب تمام شود و به چاپ دوم و سوم برسد. اين مسئله باعث بي‌اعتمادي مي‌شود؛ البته مردم ما به شناسنامه کتاب و تيراژ آن توجه ندارند. عددي که در شناسنامه کتاب‌ها مي‌آيد در خيلي از موارد جعلي است، حتي کتاب‌فروشي‌هايي که با آن‌ها برخورد داشته‌ام به اين‌که کتاب چاپ چندم است هيچ اعتقادي ندارند.

ميرعباسي همچنين درباره اعلام تيراژهاي غيرواقعي براي تجديدچاپ شدن کتاب، اظهار کرد: براي برخي از مترجمان و مولفان اُفت دارد که کتاب آن‌ها با تيراژ کم منتشر شود و با اين مسئله که تيراژ غيرواقعي در شناسنامه کتاب درج شود موافقت مي‌کنند. از طرف ديگر پيشرفت تکولوژي نيز در اين مسئله بي‌تاثير نبوده است. در گذشته دستگاه چاپ را راه مي‌انداختند و اگر 100 جلد هم منتشر مي‌شد بايد هزينه 5000 جلد را پرداخت مي‌کردند. طبيعتا تيراژ رايج 5000 نسخه بود، که به تدريج کاهش يافت. الان تيراژ کتاب 500 نسخه شده است که اميدوارم کمتر نشود.

او درباره اين‌که افت تيراژ چه تأثيراتي داشته است، گفت: ما در عمق (تيراژ) کاهش و در سطح گسترش داشته‌ايم؛ يعني تعداد عناوين جديد در مقايسه با قبل بيشتر شده است. از طرف ديگر تعداد کم تيراژ به ناشران جرأت مي‌دهد تا در راه معرفي نويسندگان جديد قدم بگذارند. اگر قرار بود ناشر تيراژ 3000 نسخه داشته باشد، اين ريسک را نمي‌پذيرفت که نويسندگان ناشناس را معرفي کند، اما تعداد 500 نسخه باعث شده ناشر شهامت معرفي نويسندگان ناشناخته در ايران را داشته باشد.


«تام هنکس» و اولين تجربه نويسندگي

«تام هنکس»، ستاره شناخته‌شده هاليوود در سکوت در حال نگارش اولين کتابي بود که حالا قرار است در ماه اکتبر سال جاري توسط انتشارات Knopf منتشر شود.

به گزارش ايبنا به نقل از اينديپندنت- اين مجموعه داستان کوتاه شامل هفده قصه متفاوت است که هر کدام توسط ماشين تحرير متفاوتي نگاشته شده است. خود «هنکس» يک کلکسيون ماشين تحرير دارد که صد نوع مختلف اين دستگاه در آن موجود است.

اين بازيگر برنده جايزه «اسکار» طي بيانيه‌اي اعلام کرد: «در طي دو سالي که روي اين داستان‌ها کار کردم فيلم‌هايي در «برلين»، «بوداپست»، «آتلانتا»، و «نيويورک» ساختم و داستان‌ها را در شهرهاي مختلفي نوشته‌ام. گاهي در هتل و پيش از مصاحبه‌هاي مطبوعاتي شروع به نوشتن مي‌کردم. در هواپيما، منزل، دفتر کار، و حتي در سفر به نوشتن ادامه دادم. هرگاه فراغت بيشتري داشتم از ساعت 9 صبح تا 1 بعدازظهر پشت ميز کارم مي‌نشستم و از جايم بلند نمي‌شدم.» اين کتاب که Uncommon Type نام دارد قصه‌هاي مختلفي را شامل مي‌شود. داستان مردي است که پس از نابودي خانواده‌اش در جنگ به نيويورک مهاجرت مي‌کند، بازيگري که زندگي خوبي ندارد، و ميلياردر عجيب و غريبي که به دنبال چيزي بزرگ‌تر است از جمله اين داستان‌ها است. «سوني ماثا»، ويراستار ارشد انتشارات Knopf مي‌گويد اولين بار يک داستان کوتاه از «هنکس» در مجله «نيويورکر» خوانده است و قدرت نويسندگي‌اش او را شگفت‌زده کرد. «اميدوار بودم داستان‌هاي بيشتري بنويسد و حالا خوشحالم که چنين اتفاقي رخ داده است.»

ايرانيان «تام هنکس» را با فيلم‌هاي «مسير سبز»، «فارست گامپ» و «نجات سرباز رايان» مي‌شناسند.


 نغمه 

رنگ‏هاى خانه ‏به ‏دوش

فدريکو گارسيا لورکا ترجمه احمد شاملو

عطار پيله‌‏ور

با طبق ‏گياه‏اش ‏از گلستانى‏ به ‏گلستانى ‏مى‏گذرد

و با طبله‌ي ‏عطرش

به‏ كار آغاز مى‏كند.

شباهنگام روح پرنده‏گان كهن

به‏ شاخ‏ساران‏ خويش باز مى‏آيد

و بر اين ‏بيشه‏ى ‏سر در هم

كه چشمه‏سار اشك‏ها در آن‏ فرو خشكيده

نغمه‏يى‏ ساز مى‏كند.

گل‏هاى اين‏ طبق

از پس‏ جعبه‏ آئينه‏ى نامرئى‏ى ساليان ‏سال

بينى‏ى‏ كودكان ‏را ماند

به‏ هم درفشرده

بر جام‏هاى مه‏اندود.

در باغ

پيله‏ور اشك ‏ريزان

كتاب‏ گل‏اش ‏را بازمى‏گشايد ،

و رنگ‏هاى خانه ‏به ‏دوش

سرگردان برطبله‏ى‏ عطار

ازخويش‏ همى‏رود .


 
اجتماعي
جوان و جامعه
تلخند
ورزشي
گالري
بچه هاي مدرسه
ادبيات نوجوان
كانون