جستجوي پيشرفته برو
 درخواست اشتراکارتباط با ماآرشيوشناسنامهصفحه اصلي
نسخه شماره 3787- تاریخ : 1395/09/18 - اولين روزنامه جوانان و نوجوانان ايران (پنجشنبه)


شاعري و رندي در آثار اخوان


خبر اد‌‌‌‌‌بي


تازه‌هاي نشر


زنگ اد‌‌‌‌‌بيات


نغمه


 شاعري و رندي در آثار اخوان 

مهدي طوسي

مهدي اخوان ثالث 10شاعر نام آشنا اسفند 1307 در مشهد ، به دنيا آمد. نام و تخلص وي در اشعارش «م. اميد» بود.

اشعار او زمينه‌ اجتماعي دارند و گاه حوادث زندگي مردم را به تصوير کشيده‌است؛ همچنين داراي لحن حماسي آميخته با صلابت و سنگيني شعر خراساني بوده و نيز در بردارنده‌ ترکيبات نو و تازه بوده‌است.

اخوان ثالث در شعر کلاسيک فارسي توانمند بود و در ادامه به شعر نو گراييد. از وي اشعاري در هر دو سبک به جاي مانده‌است. همچنين او آشنا به نوازندگي تار و مقام‌هاي موسيقيايي بوده است.

پدر او که علي نام داشت، يکي از سه برادري بود که از فهرج در استان يزد به مشهد نقل مکان کرده بود و از اين رو آنان نام خانوادگي‌شان را اخوان ثالث به معني برادران سه‌گانه گذاشتند.

مهدي اخوان ثالث نخستين دفتر شعرش را با عنوان ارغنون در سال 1330 منتشر کرد.

اگرچه اخوان در دهه بيست خورشيدي فعاليت شعري خود را آغاز کرد، اما تا زمان انتشار دومين دفتر شعرش، زمستان، در سال 1336، در محافل ادبي آن روزگار شهرت چنداني نداشت.

بااينکه او نخست به سياست گرايش داشت ولي پس از رويداد 28 مرداد از سياست تا مدتي روي گرداند. چندي بعد با نيما يوشيج و شيوه سرايندگي او آشنا شد. شاهکار اخوان ثالث شعر زمستان است. مهارت اخوان در شعر حماسي است. او درون‌مايه‌هاي حماسي را در شعرش به کار مي‌گيرد و جنبه‌هايي از اين درون‌مايه‌ها را به استعاره و نماد مزين مي‌کند.

به گفته برخي از منتقدين، تصويري که از م. اميد در ذهن بسياري به‌جا مانده اين است که او از نظر شعري به نوعي نبوت و پيام‌آوري روي آورده و از نظر عقيدتي آميزه‌اي از تاريخ ايران باستان و آراء عدالت‌خواهانه پديدآورده و در اين راه، گاه ايران‌دوستي او جنبه نژادپرستانه پيدا کرده است. در واقع اخوان ثالث شعر را چنين تعريف مي‌کند: شعر محصول بي‌تابي انسان در لحظاتي است که در پرتو شعور نبوت قرار مي‌گيرد.

اما اخوان اين موضوع را قبول نداشت و در اين‌باره گفته است: «من به گذشته و تاريخ ايران نظر دارم. من عقده عدالت دارم. هرکس قافيه را مي‌شناسد، عقده عدالت دارد. قافيه دو کفه ترازو است که خواستار عدل است… گهگاه فريادي و خشمي نيز داشته‌ام.»

شعرهاي اخوان در دهه‌هاي 1330 و 1340 شمسي روزنه هنري تحولات فکري و اجتماعي زمان بود و بسياري از جوانان روشنفکر و هنرمند آن روزگار با شعرهاي او به نگرش تازه‌اي از زندگي رسيدند. مهدي اخوان ثالث بر شاعران معاصر ايراني تأثيري عميق داشته است.

جمال ميرصادقي، داستان‌نويس و منتقد ادبي درباره‌ اخوان گفته‌است: من اخوان را از آخر شاهنامه شناختم. شعرهاي اخوان جهان‌بيني و بينشي تازه به من داد و باعث شد که نگرش من از شعر به کلي متفاوت شود و شايد اين آغازي براي تحول معنوي و دروني من بود.

نادر نادرپور، شاعر معاصر ايران که در سال‌هاي نخستين ورود اخوان به تهران با او و شعر او آشنا شد معتقد است که هنر م. اميد در ترکيب شعر کهن و سبک نيمايي و سوگ او بر گذشته مجموعه‌اي به وجود آورد که خاص او بود و اثري عميق در هم نسلان او و نسل‌هاي بعد گذاشت.

نادرپور گفته‌است: «شعر او يکي از سرچشمه‌هاي زلال شعر امروز است و تأثير آن بر نسل خودش و نسل بعدي مهم است. اخوان ميراث شعر و نظريه نيمايي را با هم تلفيق کرد و نمونه‌اي ايجاد کرد که بدون اينکه از سنت گسسته باشد بدعتي بر جاي گذاشت. اخوان مضامين خاص خودش را داشت، مضاميني در سوگ بر آنچه که در دلش وجود داشت - اين سوگ گاهي به ايران کهن برمي‌گشت و گاه به روزگاران گذشته خودش و اصولاً سرشار از سوز و حسرت بود- اين مضامين شيوه خاص اخوان را پديدآورد به همين دليل در او هم تأثيري از گذشته مي‌توانيم ببينيم و هم تأثير او را در ديگران يعني در نسل بعدي مي‌توان مشاهده کرد.»


 خبر اد‌‌‌‌‌بي 

تمجيد از کتابي که توران ميرهادي سامان داد

در مراسم يادبود توران ميرهادي، جواد محقق از «فرهنگنامه کودکان و نوجوانان» به عنوان کتاب تاليفي بي‌نظير جهان اسلام ياد کرد.

به گزارش ايسنا، اين شاعر کودکان و نوجوانان در مراسم يادبود توران ميرهادي که در جمع اعضاي شوراي کتاب کودک و موسسات اقماري‌اش عصر امروز 16 آذرماه در محل شورا برگزار شد اظهار کرد: بي‌گمان «فرهنگنامه کودکان و نوجوانان» کتاب بي‌نظيري است که در حوزه تاليف در جهان اسلام همانندي ندارد.

او در ادامه گفت: من در سال 1337 با توران ميرهادي آشنا شدم و از همان زمان شيفته آرمان‌هاي ايشان در حوزه تعليم و تربيت. در جلسه مشورتي که دکتر احسان يارشاطر حضور داشت بحث تاليف فرهنگنامه مطرح شد و امروز به همت توران ميرهادي اين اثر تحسين‌برانگيز نوشته شده است.

نوش‌آفرين انصاري دبير شوراي کتاب کودک نيز در اين مراسم که در جوي صميمي برگزار شد، با تاکيد بر اينکه نمي‌خواهم اين جلسه با متکلم وحده بودن حال و هواي صميمي خود را از دست بدهد گفت: ما زماني که سخنراني مي‌کنيم اغلب به اغراق مي‌افتيم و سر و کارمان به قهرمان‌سازي مي‌رسد در حالي که ايشان هيچ علاقه‌اي به اين مسائل نداشتند. آن‌چه براي ما در اين جلسه مهم است تاثير و تاثري است که افکار و شخصيت ايشان بر اتفاقات شخصي ما داشته است. توران ميرهادي شخصيت بسيار آرامي داشتند و با تسلطي عجيب با همه رفتار مي‌کردند. اکنون بر همه ماست تا تواضع ايشان را در بحث فرهنگنامه ادامه دهيم بويژه که شخصيت ايشان امروز در وجود تک تک ما متبلور شده است. امروز «فرهنگنامه کودکان و نوجوانان» به مجلدهاي 16 و 17 رسيده است و اميدواريم با توجه به اقبالي که به آن شده بتواند مسير خود را با شتاب بيشتري طي کند.

انصاري همچنين از راه‌اندازي فضاي الکترونيکي به منظور گردآوري هر آن‌چه مربوط به توران ميرهادي است خبر داد و اظهار کرد: به همين منظور کميته‌اي در شورا شکل گرفته است و ما مي‌خواهيم بانک اطلاعاتي قوي را از نگاه فردي و جمعي نسبت به اين شخصيت بزرگ فرهنگي داشته باشيم.

همچنين پندار خمارلو دختر توران ميرهادي به خاطره‌اي از دوران تحصيل خود در مدرسه فرهاد اشاره کرد و گفت: من شاگرد مامان بودم. يک‌بار مامان به ما گفت مي‌خواهد امتحان بگيرد. هشت سوال تهيه کرد و به بچه‌ها داد و از کلاس خارج شد. همه هاج و واج مانده بوديم که چه کسي مراقب ما خواهد بود. هيچ‌کس نبود پس همه افکارمان را روي هم ريختيم و با خرد جمعي به سوالات جواب داديم. وقتي امتحان تمام شد از او پرسيديم اين چه جور امتحاني بود و او گفت منظور اين بوده که ما ياد بگيريم با هم حرف بزنيم و با همفکري همديگر به جواب‌ها برسيم و اين نهايت يادگيري است؛ يادگيري فارغ از نمره.


 تازه‌هاي نشر 

کتاب سرگذشت تامس مور منتشر شد

«سرتامس مور؛ مرد تمامي روزگاران» درباره سرگذشت و جايگاه تامس مور در سياست، ادب و جنبش نوزايي در انگلستان و اروپا، با ترجمه بهروز ذکاء‌ منتشر شد.به گزارش ايسنا، اين کتاب شامل دو بخش است؛ بخش اول دربرگيرنده سرگذشت اسفناک تامس مور صدراعظم هنري هشتم، سلطان مقتدر انگلستان در اواخر قرن 15 و اوايل قرن 16 ميلادي است. «مرد تمامي روزگاران» عنواني است که اراسم دوست اديب و متاله هلندي مور به او داده بود.در معرفي اين کتاب عنوان شده است: قروني که تامس مور در آن مي‌زيست مشحون از رخدادهاي کوچک و بزرگي بود که هر يک به نحوي از انحا نه‌تنها در تاريخ انگلستان و اروپا، بلکه در تمامي جهان عميقا اثرگذار شد؛ رويدادهايي چون فتح قسطنطنيه (پايتخت بيزانس) به دست ترکان عثماني، آغاز جنبش نوزايي و اومانيسم در اروپا، شروع اکتشافات بزرگ جغرافيايي (کشف آمريکا) و باز شدن راه‌هاي بزرگ دريايي و دست‌اندازي اروپايي‌ها به ديگر نقاط جهان، شروع نهضت دين پيرايي و... .


در قالب يک مجموعه داستان؛

ترجمه فارسي آثار برگزيده جايزه «اُهنري 2015» منتشر شد

داستان‌هاي برگزيده جايزه «اُ هنري» در سال 2015 در قالب کتابي با عنوان «همسرايان خيابان کينگزلي» منتشر شد.

به گزارش مهر،مجموعه داستان «هم‌سرايان خيابان کينگزلي» تازه‌ترين اثر منتشر شده از مجموعه داستان‌هاي برگزيده جايزه ادبي اُ. هنري است که شامل 10 داستان کوتاه از تازه‌ترين تأليفات نويسندگاني انگليسي زبان در آمريکاي شمالي است که از نظر هيئت داوران اين جايزه به عنوان برترين داستان‌هاي سال ميلادي گذشته شناخته شده و به رسم هر ساله در قالب يک کتاب گردآوري و منتشر شده است.تنهايي ناشي از سستي ساختار خانواده و طلاق دستمايه برخي از داستان‌هاي اين مجموعه است که طي آن به شکلي تحسين‌برانگيز دردها و فضاي وهم‌آلود زندگي در بستر طلاق به تصوير کشيده شده است.داستان‌هاي اين مجموعه را با توجه به زمان نوشته شدنشان بايد به شکلي عجيب داراي محوريتي کم و بيش يکسان با موضوع انسان در بستر اجتماع و خانواده دانست.


 زنگ اد‌‌‌‌‌بيات 

ترانه‌هاي دست‌نويس «باب ديلن» به حراج مي‌رود

ترانه‌هاي دست‌نويسي «باب ديلن» و قطعه‌اي که «اريک کلاپتون» با الهام از «ليلي و مجنون» نظامي گنجوي سروده، در حراجي «ساتبي» نيويورک به فروش مي‌رسد.

به گزارش ايسنا، «ديلي ماوريک» نوشت: ترانه‌ دست‌نويس «در باد مي‌وزد» با امضاي «باب ديلن»، دست‌نوشته ترانه‌اي که «اريک کلاپتون» با الهام از «ليلي و مجنون» نظامي سروده و و يادگاري‌هاي ديگر هنرمندان راک در شعبه نيويورک حراجي «ساتبي» عرضه مي‌شود.

«در باد مي‌وزد» يکي از مشهورترين کارهاي «ديلن»، برنده نوبل ادبيات 2016 است که در دهه 1960 محبوبيت زيادي داشت. پيش‌بيني مي‌شود متن دست‌نويس اين ترانه که توسط «ديلن» امضا شده، بين 300 تا 500 هزار دلار خريده شود. «ديلن» اين قطعه را با مداد نوشته و اصلاحاتي روي آن انجام داده است.

در اين حراجي همچنين نسخه تايپ‌شده «اين چرخ آتش گرفته» نيز به قيمت تخميني 40 تا 60 هزار دلار در معرض فروش گذاشته مي‌شود. اين از مشهورترين کارهاي مشترک «ديلن» در سال 1967 با گروه راک کانادايي «باند» به‌شمار مي‌آيد. او اين ترانه را با «ريک دانکو» نوشت.

از ديگر اقلام مهم اين حراجي، پرتره‌هايي است که «باب ديلن» و «جون بايز» - ديگر هنرمند راک - از يکديگر و از خودشان در سال 1963 کشيده‌اند.

«باب ديلن» از نگاه بسياري، تاثيرگذارترين چهره در تاريخ موسيقي آمريکاست. برخي از ترانه‌هاي او توسط خوانندگان مشهور دوباره‌خواني شده‌ که از جمله آن‌ها مي‌توان به «از فراز برج ديدباني» که توسط «جيمي هندريکس« اجرا شده است، اشاره کرد. او در پديدارشدن سبکي در موسيقي به نام «راک بومي» در اواسط دهه 60 بسيار تاثيرگذار بود و به «شکسپير» هم‌نسلان خود شهرت يافت. «ديلن» در پنج دهه‌ اخير در موسيقي آمريکا يک پديده بوده است. اين هنرمند به‌تازگي جايزه نوبل ادبيات 2016 را از آن خود کرد. اعطاي جايزه نوبل بخش ادبيات به او، حواشي بسياري را به‌دنبال داشت.

دست‌نوشته ترانه‌اي به نام «ليلا» که «اريک کلاپتون» با الهام گرفتن از داستان «ليلي و مجنون» خمسه نظامي گنجوي نوشته است نيز در اين حراجي «ساتبي» عرضه مي‌شود. ارزش اين ترانه بين 50 تا 70 هزار دلار تعيين شده است. «کلاپتون» اين شعر را که درباره عشق يک‌طرفه است، هنگام اقامت در متلي در ساحل ميامي سرود.

در حراجي يادگاري‌هاي هنرمندان راک «ساتبي» اقلامي متعلق به اعضاي گروه «بيتلز» هم به فروش مي‌رسد که يکي از آن‌ها پيانوي «جان لنون» است. «لنون» زماني که در «سوري» انگليس ساکن بود، با همين ساز ترانه «لوسي در آسمان با الماس‌ها» را نوشت. پيش‌بيني مي‌شود اين پيانو بين يک ميليون و 200 هزار تا يک ميليون و 800 هزار دلار خريده شود.

«جان لنون» به‌عنوان يکي از اعضاي موسس گروه «بيتلز» و يکي از تأثيرگذارترين چهره‌ها در گسترش موسيقي عامه‌پسند در سراسر جهان شناخته مي‌شود. او همراه «پل مک‌کارتني» يکي از موفق‌ترين ترانه‌سرايان قرن بيستم به‌شمار مي‌رود. زماني که در سال 1970 گروه «بيتلز» از هم پاشيد، او به‌صورت انفرادي حرفه‌اش را ادامه داد. «لنون» در موسيقي سبک «راک اند رول» دهه 1960 ميلادي تأثير به‌سزايي داشت.


 نغمه 

به ديدارم بيا هر شب

مهدي اخوان ثالث

به ديدارم بيا هر شب، در اين تنهايي ِ تنها و تاريک ِ خدا مانند

دلم تنگ است

بيا اي روشن، اي روشن‌تر از لبخند

شبم را روز کن در زير سرپوش سياهي‌ها

دلم تنگ است

بيا بنگر، چه غمگين و غريبانه

در اين ايوان سرپوشيده، وين تالاب مالامال

دلي خوش کرده‌ام با اين پرستوها و ماهي‌ها

و اين نيلوفر آبي و اين تالاب مهتابي

بيا اي همگناه ِ من درين برزخ

بهشتم نيز و هم دوزخ

به ديدارم بيا، اي همگناه، اي مهربان با من

که اينان زود مي‌پوشند رو در خواب‌هاي بي گناهي‌ها

و من مي‌مانم و بيداد بي خوابي

در اين ايوان سرپوشيده‌ متروک

شب افتاده ست و در تالاب ِ من ديري ست

که در خوابند آن نيلوفر آبي و ماهي‌ها، پرستوها

بيا امشب که بس تاريک و تن‌هايم

بيا اي روشني، اما بپوشان روي

که مي‌ترسم ترا خورشيد پندارند

و مي‌ترسم همه از خواب برخيزند

و مي‌ترسم همه از خواب برخيزند

و مي‌ترسم که چشم از خواب بردارند

نمي‌خواهم ببيند هيچ کس ما را

نمي‌خواهم بداند هيچ کس ما را

و نيلوفر که سر بر مي‌کشد از آب

پرستوها که با پرواز و با آواز


 
اجتماعي
جوان و جامعه
تلخند
ورزشي
گالري
بچه هاي مدرسه
ادبيات نوجوان
كانون