جستجوي پيشرفته برو
 درخواست اشتراکارتباط با ماآرشيوشناسنامهصفحه اصلي
نسخه شماره 3423- تاریخ : 1394/06/04 - اولين روزنامه جوانان و نوجوانان ايران(چهارشنبه)

شاعري در سايه غزل
نگاهي به زندگي و آثار "شيون"


برنامه‌هاي نشست علمي روز حافظ اعلام شد


خبر ادبي


تازه‌هاي نشر


نغمه


 شاعري در سايه غزل
 نگاهي به زندگي و آثار "شيون" 

مهدي طوسي

مير احمد سيد فخري نژاد، مشهور به شيون فومني در تاريخ 3 دي ماه 1325 هجري خورشيدي در شهرستان فومن متولد گرديد. او تحصيلات ابتدايي و سه ساله خود را در رشت سپري کرد و بعد از آن به کرمانشاه کوچ کرد و سه ساله دوم دبيرستان را تا اخذ ديپلم طبيعي 1345 در آنجا گذراند.

شيون در سال 1346 وارد سپاهي دانش در طارم زنجان شد و يکسال بعد به استخدام اداره آموزش و پرورش استان مازندران درآمد و در سال 1348 وارد زندگي زناشويي شد در کوچي عهده دار مديريت و تدريس در يکي از مدارس فولادمحله ساري گشت و تا سال 1351 به کار تدريس مشغول بود. پس از آن نيز درديگر نقاط گيلان به اين شغل ادامه داد.

او در سال 1372 مبتلا به بيماري نارسايي کليه شد و يک سال بعد براي درمان اين نارسايي به وسيله دياليز(تراکافت) به تهران کوچ کرد و در همين سال با توجه به درد بيشمار موفق به اخذ مدرک تحصيلي ليسانس در ادبيات، از دانشگاه تربيت معلم شد . شيون در سال 1376 پس از سالها تدريس، بازنشسته شد.

او در شهريورماه 1377 پس از يک دوره بيماري مزمن کليوي و انجام پيوند کليه در يکي از بيمارستانهاي تهران از دنيا رفت . آرامگاهش در بقعه سليمان داراب رشت بنا به وصيتش در کنار مقبره ميرزا کوچک جنگلي قرار دارد .

شيون فومني به عنوان يکي از شاعران موفق دو زبانه در حوزه شعر محلي و بومي گيلکي را که داشت در محاق فراموشي قرار مي‌گرفت سينه به سينه تا آنسوي مرزهاي کشورمان اشاعه داد و از سوي ديگر در حوزه شعر فارسي با انتشار مجموعه‌هاي شعر فارسي و ارائه قالبهاي معمول و مرسوم شعر فارسي از شاعران تأثير گذار و تواناي شعر معاصر بشمار مي‌رود.
تحقيق و پژوهش در زمينه‌ فرهنگ، و ادب گيلان و ارائه مجموعه اشعار گيلکي در قالب غزليات، منظومه‌ها و دو بيني‌هاي محلي است از جمله آثار اوست. علاوه بر اينها، ترانه سرايي يکي از جنبه‌هاي ادبي و هنري شيون است که با مهارت، چيرگي و تسلط بر موسيقي، آواها و ملودي‌هاي محلي و فارسي از وي به‌عنوان موفق‌ترين شاعر ترانه سرا شناخت که در اين حوزه ترانه‌هاي متعددي از وي به وسيله خوانندگان نامور خوانده شده، نام برده شده‌است .

شيون در کنار شعر گيلکي و شعر فارسي فعاليتهاي پر دغدغه‌اي در ساير حوزه‌هاي ادبي داشته‌است از آنجمله: شعر و ادبيات کودکان، قصه، داستان کوتاه و فيلمنامه (سناريو) از ديگر آثار اوست که طبعاً برشي ديگر از تواناييهاي وي به شمارمي‌رود.

شيون فومني در شعر فارسي در دو شيوه کلاسيک و نو اشعار ماندگاري را از خود به يادگار نهاده‌است. غزل‌هاي شيون، از برجسته‌ترين غزل‌هاي معاصر شعر فارسي است که وي را در رديف ممتازترين شاعر غزلسرا در حوزه‌ غزل امروز نئوکلاسيک قرارداده‌است.
غزل‌هاي شيون، شيوه‌ تخيل و مضمون پردازي شاعران سبک هندي، تشبيهات، استعارات، تصاوير و زبان امروزي همراه با تمثيل، ترکيب سازي، مضمون يا بي و پارادوکس‌هاي زيبايي را در خود دارد که البته همه اينها در کنار عناصر بومي و چه با اصطلاحات و ترکيبات زباني گيلک، همانند: اين سفر (اين دفعه)، وعده خلافي، خرسخواري، تن شده، چموش پا تاوه و ... به واقع ديده مي‌شود که کلمات را به راحتي دستکاري مي‌کند و با انها فضاي تخيلي مي‌سازد. در غزل‌هاي او حتي قافيه‌ها بسيار طبيعي و زيبا بجا مي‌نمايند.
خود او مي‌گويد: وزن و قافيه و رديف اگر انديشيده آيد پوشال کم بهايي است که خار کني را به کار نمي‌رود. تشخيص زباني او مربوط به گزينش لطيف‌ترين واژه‌ها رايج است و ناخودآگاه از واژه‌هاي خشک و خشن پرهيز مي‌کند وي بلاغت را با تخيل و زيبايي در کنار هم نشانده است؛ به ويژه که سراسر اشعار و مجموعه‌هاي او هواي شمال را دارد و فضاي گيلان را مي‌توان در شعر او به وضوح مشاهده کرد.

اين گونه بومگرايي که از عناصر سبکي اوست، يکي از محصولات نو گرايي نيمايي است که شاعر را با محيط خويش، پيوند مي‌دهد. در کنار غزل در حوزه اشعار کلاسيک، رباعي، دو بيتي، مثنوي، قصيده از جمله طبع آزمايي‌هاي شاعر بوده‌است که همواره با توجه به ظرفيت قالبها مشاهده توانمنديها و موفقيتهاي شيون هستيم. امّا اشعار نو و اشعار سپيد از پر دغدغه‌ترين لحظه‌هاي سرودن شاعر بوده‌است که چهره ديگر شاعر را در اين قالب به خوبي مي‌بينيم که چقدر از ظرفيتهاي بياني، زباني، عاطفي و ... شاعر را با خود به همراه داشته‌است که تا بدان پايه شاعري با آنهمه غزل‌هاي زيبا و دلنشين گرايش خاصي به سرودن اشعار سپيد نشان مي‌دهد.


 برنامه‌هاي نشست علمي روز حافظ اعلام شد 

 
دبير علمي همايش يادروز حافظ گفت: نشست علمي از مجموعه برنامه‌هاي همايش بزرگداشت حافظ امسال با موضوع "انسان و وجوه حيات انساني در شعر حافظ" برگزار مي‌شود.به گزارش ايسنا در فارس، منيژه عبداللهي با بيان اينکه امسال نوزدهمين همايش بزرگداشت حافظ روز 20 مهرماه همزمان در شيراز، چند شهر کشور و جهان برگزار مي‌شود، گفت: نظر به وجوه متعدد معنايي شعر حافظ و اهميت نقد و بررسي دقيق انديشه و زبان او از ديدگاه‌هاي مختلف، برگزاري نشست‌هاي علمي با يک عنوان تخصصي مد نظر و تصويب شوراي برنامه‌ريزي مرکز حافظ‌شناسي قرار گرفت.

وي هدف از طرح و تصويب اين برنامه را پرهيز از پژوهش‌هاي تکراري و تلاش براي هدفمندي و انسجام بيشتر در برگزاري درازمدت نشست‌هاي علمي يادروز حافظ دانست و گفت: در سال‌هاي گذشته نشست‌هاي علمي با عناوين مختلفي مانند "حافظ و شبه قاره"، "زمان و زمان‌آگاهي در شعر حافظ" و "نقد و بررسي شرح‌هاي حافظ از آغاز تا امروز" برگزار شد و امسال اين نشست با عنوان "انسان و وجوه حيات انساني در شعر حافظ" برگزار مي‌شود.دبير علمي همايش يادروز حافظ گفت: به نظر مي‌رسد شعر حافظ توان و استعداد کافي دارد تا بر اساس برخي از مکتب‌هاي نوين در عرصه‌ انسان‌شناسي و فلسفه، و نيز مکاتب و رويکردهاي نوين روان‌شناختي بررسي و تبيين شود.عبداللهي اضافه کرد: در نشست علمي مراسم يادروز امسال، ضمن ارايه‌ گزارشي مبسوط از مطالعات حافظ‌پژوهي انجام‌شده در يک‌ سال اخير، کتاب برگزيده‌ سال از نگاه داوران مرکزحافظ‌شناسي معرفي و از دفتر هجدهم سالنامه‌ تخصصي حافظ‌پژوهي رونمايي مي‌شود.


 خبر ادبي 

جي‌کي رولينگ الهام بخش زنان نويسنده مصري

ما هم نويسنده‌ايم!

جي.کي رولينگ خالق هري‌پاتر و يکي از ثروتمندترين نويسندگان زن جهان اگرچه الهام بخش بسياري از نويسندگان زن مصري است اما نويسندگان بسياري نيز در مصر حاضرند که شهرتي برابر با وي در جهان ادبيات دارند.

به گزارش مهر به نقل از اي جي استريت، چند روز پيش نويسنده صاحب نام و خالق مجموعه داستان‌هاي هري پاتر، جي. کي رولينگ در ملاقات با نويسنده جوان زن مصري با کلمات و عبارات تشويق آميز گفتگو کرد. نويسنده جوان از محدويت‌هايي که براي نوشتن داشت صحبت کرد و به رولينگ گفت: شما الهام بخش من براي نوشتن هستيد با اين وجود، در مصر، دختران آزادي هاي زيادي ندارند. مخصوصا در مقايسه با مردان. وقتي در برابر آنها بياستي و بگويي من نويسنده‌ام تنها کاري که آنها مي‌کنند خنديدن است.

رولينگ در پاسخ به اين دختر جوان گفت: اجازه نده خنديدن ديگران تو را از اهداف و آرزوهايت دور کند و جاه طلبي‌ات را تضعيف کند.

با وجود آنکه رولينگ يکي از نويسندگان زن موفق در جهان است اما براي آنکه بتواند داستان‌هاي هري‌پاتر را به سرانجام برساند. او براي انتشار مجموعه داستان‌هايش مجبور شد دستنوشته‌هايش را نزد 12 ناشر ببرد تا سرانجام يکي از آنها با انتشار مجموعه آثارش موافقت کند.

تلاش‌هاي جي.کي رولينگ و ممارست‌هاي وي براي انتشار آثارش اين روزها الهام‌بخش نويسندگان زن مصري است. بسياري از نويسندگان مصري با الهام از جي. کي رولينگ و پيگيري‌هاي وي براي قبولاندن اثرش به عنوان يک اثرمتفاوت و پرمخاطب به ناشران، آثارشان را نه تنها در تاريخ ادبيات مصر بلکه در تاريخ ادبيات جهان ثبت کنند. اما در ميان نوييسندگان زن مصري نويسندگاني نيز وجود دارند که بدون اتکا و الهام از شخصيت‌هاي ادبي و فرهنگي محدوديت‌هايشان را تبديل به فرصت کرده اند.اهداف صوفي يکي از اين نويسندگان زن مصري است که سالهاي زيادي در حال قلم زدن است. صوفي يکي از با استعدادترين نويسندگان مصري است که نشريه هارپر نيز با اين عنوان از او ياد کرده و آثارش را مورد تقدير قرار داده است. او اولين رمانش را در سال 1993 منتشر کرد. دومين رمان اين نويسنده با عنوان «در چشم خورشيد» يکي از موفق‌ترين آثار وي بود که به 21 زبان ترجمه شد و بيش از يک ميليون نسخه در سراسر جهان فروش داشت. اين رمان حتي در فهرست نامزدهاي جايزه ادبي من بوکر قرار گرفت.

يکي ديگر از نويسندگان مصري موفق سابرينا محفوظ است که نمايشنامه نويسي و سرودن شعر از جمله دلمشغولي‌هاي اوست. سابرينا يک دو رگه انگليسي-مصري است که اشعار سياسي بسيار قدرتمند و زييايي دارد. او در جشنواره فرهنگي جهان عرب، که در لندن برگزار شد در کنار شاعر فلسطيني مريد البرغوتي حاضر شد.

نوال صداوي نيز از جمله نويسندگان فعال مصري است که فعاليت‌هاي گسترده اجتماعي نيز دارد. او يکي از پرکارترين نويسندگان مصر است که 40 رمان منتشر کرده و آثارش به بيش از 30 زبان در سراسر جهان ترجمه شده است. او که اين روزها 83 ساله است که موضوعات گسترده‌اي از عشق، سرمايه‌داري و ناسيونالسيم در رمان‌هايش هميشه ديده مي‌شود.

در کنار اين نويسندگان ميرال الطهاوي رمان نويس اولين رمانش را در سال 1995 منتشر کرد. دومين رمان وي ارتفاعات بروکلين نام داشت که به عنوان يکي از پرفروش‌ترين آثار اين نوييسنده مشهور شد. از نگاه منتقدان و کارشناسان ادبي الطهاوي يکي از نويسندگان شجاع و خوش ذوقي است که براي نگارش رمان و يا داستان‌هاي کوتاهش از داستان‌هاي يباديه‌نشيني مصر کليشه‌هاي رايج در جامعه ادبي اين کشور فراتر مي‌رود.


 تازه‌هاي نشر 

«زني با کفش‌هاي مردانه» بر پيشخان کتابفروشي‌ها نشست

رمان «زني با کفش‌هاي مردانه» نوشته محمدعلي گوديني منتشر شد. اين رمان داستان رانت‌خواراني را روايت مي‌کند که به نام خصوصي‌سازي حق بسياري از کارگران را پايمال کردند.

به گزارش ايبنا رمان «زني با کفش‌هاي مردانه» نوشته محمدعلي گوديني منتشر شد. اين کتاب داستان زني است که قبل از انقلاب در يکي از کارخانه‌هاي پارچه‌بافي مشغول به کار بود و از قضا او و خانواده‌اش سلطنت طلب هستند.

گوديني درباره اين کتاب گفت: اين رمان شخصيت اول و دوم ندارد و درباره کارگران از کار افتاده پس از انقلاب و صحنه رويارويي آنها با مقوله جنگ است. من نوشتن اين کتاب را 15 سال پيش شروع کردم. زني که در اين رمان کفش‌هاي مردانه مي‌پوشد برادرزاده سلطنت‌طلبي است که بنا به شرايط خانوادگي‌اش دوست ندارد انقلاب شود.

وي افزود: او پس از انقلاب وکيل مي‌گيرد و کارخانه را آزاد مي‌کند اما کارگران بي‌کار مي‌شوند و صاحب کارخانه تجهيزات و وسايل کارخانه را مي‌فروشد و آنجا را تعطيل مي‌کند.


«پنجشنبه فيروزه‌اي» در ايام ولادت امام رضا (ع) به چاپ دوم رسيد

رمان «پنجشنبه فيروزه‌اي» اثر سارا عرفاني در روزهاي منتهي به ولادت امام رضا (ع) از سوي انتشارات کتاب نيستان به چاپ دوم رسيد.به گزارش فارس، رمان «پنجشنبه فيروزه‌اي» اثر سارا عرفاني که از سوي انتشارات کتاب نيستان منتشر شده بود در کمتر از 5 ماه به چاپ دوم رسيد.

اين اثر يک رمان با مضمون ديني است و نويسنده در آن در کنار يک نگاه ديني به موضوعات اجتماعي نيز اشاره کرده است.

در «پنجشنبه فيروزه‌اي» خواننده با شخصيت يک دختر دانشجو در يک اردوي دانشجويي که به زيارت امام رضا (ع) آمده‌اند، روبرو مي‌شود که داراي دغدغه‌هاي متفاوتي است که در طول اين سفر آنها را در دورن خود از سر مي‌گذارند.اين رمان که زيارت جزو مضامين اصلي آن است در ايام دهه کرامت منتهي به ولادت با سعادت امام رضا (ع) به چاپ دوم رسيده است.

در بخشي از اين رمان آمده است:

«خدا را شکر مي‌کنم که سرانجام مي‌فهمم. مي‌فهمم که فرقي نمي‌کند کدام ضريح و پنجره و ديوار به جسم امام نزديک‌تر است. من بايد قلبم را به زيارتگاه ببرم.


 نغمه 

شيون فومني

زيبا ترين حضوري از عشق در من اي دوست

عشقي که آتشم زد در ماه بهمن اي دوست


راهم زدي و آهم در سينه ي شب افروخت

گم شد ستاره من در روز روشن اي دوست


يکدم نمي توانم بي صحبت تو دم رد

افکندي ام چو قمري طوقي به گردن اي دوست


جادوي آفتابي همخون دختر تاک

پرکن پياله ام را مردي بيفکن اي دوست


از چله ي کمان قد کماني ما

تيري توان نشاندن بر چشم دشمن اي دوست


مي رانمت چو مهتاب بر موج آب ديده

دارم در آرزويت دريا به دامن اي دوست


ني پايبند شهرم ني گوشه گير صحرا

زين بيشتر چه خواهي از جان شيون اي دوست


 
اجتماعي
جوان و جامعه
تلخند
ورزشي
گالري
بچه هاي مدرسه
ادبيات نوجوان
كانون