جستجوي پيشرفته برو
 درخواست اشتراکارتباط با ماآرشيوشناسنامهصفحه اصلي
نسخه شماره 2941- تاریخ : 1392/09/16 - اولين روزنامه جوانان و نوجوانان ايران (شنبه)


عكاسخانه
موزه بريتانيا ، موزه ي کاخ کنزينگتون

ازآخرين بازماندگان مترجم خط ايلامي در جهان


قصار اما...


نگـــاه


اخبـــــــــار


دنياي عكس
بازديد توريست ها از پارک ملي " گراند کانيون" در آريزونا آمريکا

 عكاسخانه 
 موزه بريتانيا ، موزه ي کاخ کنزينگتون


 ازآخرين بازماندگان مترجم خط ايلامي در جهان 

 قسمت اول

عبدالمجيد ارفعي در شهريور 1318 در بندرعباس به دنيا آمد. پدرش ميرعبدالله ارفعي و اصالتاً اهل اوز از توابع استان فارس بود. در سال 1328 به همراه خانواده به تهران آمد و در البرز به تحصيل پرداخت.

پس از پايان دوره دبيرستان و تا پيش از ورود به دانشگاه از معلم ادبياتش، الفباي فارسي باستان را آموخت و در همان سالها زبان پهلوي را نيز از روي کتاب کارنامه اردشير بابکان آموخت. براي آموزش زبان اوستايي گاتهاي پورداوود را سرمشق قرار داد و آن را نيز آموخت.[

پس از اخذ دانشنامه ليسانس زبان و ادبيات فارسي از دانشگاه تهران، در مهرماه سال 1344 به آمريکا رفت. بنا بر پيشنهاد و توصيه پرويز خانلري و استقبال استاد پور داود دو سال يه آموزش مقدمات اکدي پرداخت و براي فراگيري ايلامي رهسپار دانشگاه شيگاگو شد و تا هشت سال زير نظر ريچارد هلک از مشهورترين استادان خط و زبان ايلامي، به يادگيري زبان ايلامي مشغول شد. در همان زمان با گل‌نوشته‌هاي ايلامي و کتيبه‌هاي تخت جمشيد که به امانت در سال به درخواست هرتسفلد در 1312نزد دانشگاه شيکاگو فرستاده شده بود که در سال 1316 به آمريکا رسيده و ريچارد هلک به همراه سه تن ديگر قبل از جنگ جهاني آن را رمز گشايي کردن بعد از جنگ جهاني هلک به بررسي، خواندن و ترجمه آنها پرداخت. هلک در آن دوران هر شب چند کتيبه خوانده شده را به ارفعي مي‌داد تا او از روي متن ترجمه‌شده، کتيبه ها را بخواند. پس از مدتي هلک کتيبه‌هاي خوانده نشده را هم به ارفعي ميداد. اين تجربه بعدها به ارفعي در نوشتن کتاب «گل‌نوشته‌هاي باروي تخت جمشيد» کمک مي‌کند. عبدالمجيد ارفعي اولين ايراني است که در اين رشته تحصيل کرد. همچنين او تنها متخصصي است که ميتواند بقيه آن کتيبه‌ها را بخواند و آنها را ترجمه کند. و شايان ذکر است که او تنها مترجم ايراني «فرمان کوروش بزرگ» به ز بان فارسي مي باشد.

ارفعي در تير ماه 1353 خورشيدي از رساله دکتراي خود با عنوان «زمينه‌هاي جغرافيايي فارس بر اساس گل‌نوشته‌هاي تخت جمشيد» دفاع کرد و با مدرک دکترا به تهران بازگشت. .

ايشان در کارنامه‌ پُربار خود، تجربه‌ي همکاري با فرهنگستان ادب و هنر ايران، فرهنگستان زبان و ادب فارسي، راه‌اندازي تالار کتيبه‌هاي موزه ملي، همکاري با بنياد پژوهشي پارسه و پاسارگاد و پايگاه پژوهشي شوش و… را دارد..

با اين شخصيت علمي و ارزنده کشورمان مصاحبه اي ترتيب داده ايم که به نظر خوانندگان محترم مي رسد .

1-چند درصد کتيبه هاي وآثار تاريخي بجاي مانده از ايران باستان خوانده شده است ؟

ارفعي – اززمان هخامنشيان اگر در نظر بگيرم سنگ نوشته هاي هخامنشي همه خوانده شده اند گل نوشته ها در حدود 17هزارتا قابل خواندن هستند 5هزارعدد آن خوانده شده اند .

2..چند نوع خط از دوران تاريخي در ايران وجود داشته است ؟

ارفعي –چهار خط 1. دوره پرتو ايلامي 2.خط ميخي ايلامي 3.خط ميخي بين النهريني (سومري اکدي وبابلي )4.خط ميخي اورارتوري که مربوط به شمال غرب ايران مي باشد.

3.چند عدد از گل نبشته تخت جمشيد به دانشگاه شيکاگو امانت داده شده است ؟

ارفعي- مي‌گويند که حدود 30 هزارتاست. البته همه‌ي آن گل‌نبشته‌ها، نوشته ندارند. خيلي از آن‌ها داراي مُهر خالي‌اند. برخي ديگر نيز براي نگارش آماده شده‌اند، ولي عاري از نوشته‌اند.

ادامه دارد..


 قصار اما... 

 آنان که مي فهمند عذاب مي کشند و آنان که نمي فهمند عذاب ميدهند

(دکتر شريعتي)

http://smms.persianblog.ir

 


 نگـــاه 

قلعه دختر دژي از دوره ساساني

نرگس عبدي فر

در استان فارس در شش کيلومتري جاده فير وز آباد به شيراز در دامنه کوهي مشرف به جاده قلعه اي از دوره ساساني قرار دارد که پس از طي مسافتي حدود 300 متر مي‌توان به قلعه رسيد. اين قلعه به دست اردشير ساساني ساخته شده است . اين قلعه و دژتدافعي بي نظير است و عظمت اين دژ سبب خشم وغضب شاه اشکاني اردوان پنجم شد که براي تنبه اردشير با لشکري عازم فارس گرديده که در اين جنگ اردشير فاتح گرديد . قلعه دختر که خراب هاي آن در قله کوه بلندي در محل تنگ آب به چشم مي خورد در واقع همان علم طغيان اردشير و نشانه خشم اردوان مي باشد.اين قلعه از سه طرف داراي سر اشيبي تندي است که به دره تنگ آب منتهي مي شود . اين قلعه از سه جهت شمال، غرب، جنوب با صخره کوهستاني با ارتفاع غير قابل نفوذ محصور است و بر هر صخره با روي بلند و برج هاي ديده باني ساخته شده در سمت شرق با فاصله بيش از يک کيلومتر از قلعه ديوار سنگي محکمي کشيده شد تا مانع ورود افراد شود. . اين دژ مستحكم و نسبتا بزرگ كه بر تمام منطقه تسلط دارد، به احتمال زياد براي ديدباني و حفاظت از پايتخت اوليه ساسانيان در شهر گور به وجود آمده است. و ورود به اين قلعه از نازلترين سطح از طريق پلکاني مارپيچ که به حياط اصلي تراس مياني مي‌رسيد صورت مي‌گرفت. سه طرف حياط را اتاقهاي چهارگوش داراي تاق ضربي در بر گرفته بود و طرف چهارم به تراس فوقاني که روي آن ساختمان کاخ اصلي در سه طبقه بنا شده بود، که داراي دو برج ديده باني مي باشد. تمامي کاخ را يک ايوان بزرگ داراي تاق هلالي و دو ايوان کوچکتر در دو سو تشکيل مي‌داد.

ايوان بزرگ که 14 متر پهنا و 23 متر درازا داشت به يک اتاق مربع شکل با گنبدي عظيم پوشش يافته منتهي مي‌گشت. در جناحين اين اتاق گنبد دار اتاقهاي اضافي قرار گرفته و کل آنها در داخل يک ديوار خارجي مدور جاي داشت. معماران رومي مشکل قرار دادن سقفي مدور بر روي بنايي چهار گوش در گوشه‌ها را با جلو آوردن تدريجي سنگ يا آجرها به شکلي که پيوسته مدور تر مي‌شد، حل کرده‌اند اما در قلعه دختر شيوه جديدي به کار گرفته شد که همانا استفاده از فيلپوش در گوشه هاست.

اين قلعه تماماً از سنگ‌هاي بزرگ و طبيعي کوه که در نما تراشيده شده‌اند ملاط اين بنا از گچ مي باشد و با آهک وگچ بند کشي شده است ولي سنگ‌هاي پي‌ها و داخل ديوارها از قلوه سنگ‌هاي درشت رودخانه‌اي تشکيل شده‌اند. ديوارهاي اين دژ قطور دور قسمت هايي که براي نگهداري سقف وگنبد مورد استفاده بوده به صورت جرزها ي فوق العاده ضخيم کار شده است .

ظاهر بنا خشن واز نظر معماري نواقصي در آن وجود دارد که از آن جمله استفاده از سنگهاي کوچک قسمت پايين بنا که بر روي آنها سنگ هاي بزرگ کار شده است .

معلوم مي شود که در ساختن اين دژ عجله زيادي شده ولي عظمت بناي اين قلعه، بيشتر مورد توجه اردشير بوده است و ديوارهاي بلند آن با همه شکستگي و ريخته شدن، هنوز هم شکوهي خيره کننده دارند. به طور کلي قلعه دختر، نشان ظهور امپراتوري ساساني و افول دولت اشکاني است.

از ويژگيهاي اين قلعه داشتن مخزن آب سنگي است كه در دل كوه ايجاد كرده‌اند و در مواقع مورد نياز احتياجات قلعه را بر طرف مي‌كرده است.

چنانکه کاوش هاي قلعه دختر نشان داده، کمربند دفاعي اصلي دژ که خود داراي بازوهاي دفاعي پيش آمده است، ارتفاعي در حدود 6 يا 7 متر داشته. کنگره هاي دفاعي که در دو يا چند رديف مرتب و متداخل قرار گرفته و پله هايي که به طرف دالانهاي نگهبانان مي رفتند، در پس راه باريکي به ضخامت تقريبي 50 سانتيمتر قرار گرفته بودند که از رو يا پشت ديوارهاي مربوط به فضاهاي اسلحه خانه و سربازخانه مي گذشت.

ساختمان مدور که محل تخت و بارگاه بود و به يک سياه چال عظيم شباهت دارد، چونان برجي با شکوه بر فراز تپه قد برافراشته است.


 اخبـــــــــار 

يک معدن سنگ ساساني در فيروزآباد فارس شناسايي شد

معاون ميراث فرهنگي فارس از شناسايي و کشف يک معدن سنگ مربوط به دوره ساساني توسط يکي از انجمن‌هاي ميراث‌فرهنگي در شهرستان فيروزآباد خبر داد.خبرگزاري ميراث‌فرهنگي ـ يک معدن سنگ‌ ساساني در انتهاي تنگ معروف پشمه‌اي در کوه پودنه شهرستان فيروزآباد کشف شد. گفته مي‌شود اين معدن از آنجايي که نزديک به کاخ اردشير بوده يکي از مکان‌هاي مناسب براي بهره‌برداري سنگ جهت برش و تراشکاري ساسانيان قرار مي‌گرفته است.«عبدالرضا نصيري» معاون ميراث‌فرهنگي اداره کل ميراث‌فرهنگي استان فارس در اين باره گفت : اين معدن در انتهاي تنگ معروف پشمه‌اي در کوه پودنه شهرستان فيروزآباد کشف شده است.

به‌گفته او، شرايط زمين شناسي محيط و ايجاد سنگ آهکي مطبق و لايه اي با ابعاد تقريباً منظم شرايط مناسبي را جهت برش و تراشکاري در دسترس حجاران ساساني قرار مي داده است . از سوي ديگر نزديک بودن معدن سنگ مذکور به شهر گور و کاخ اردشير دليل ديگر در انتخاب اين محل به عنوان معدن سنگ بوده است.

نصيري افزود : جهت دستيابي به محل معدن نقاط سخت گذر را سنگ بندي و تسطيح کرده اند . فاصله جايگاه معدن تا مرکز شهر گور يعني محل ساخت و چهار طاقي سنگي بارعام ( معروف به شاه نشين ) حدود 5/3 کيلومتر است. قطعات سنگ حدود 300 متر اول از بالاي کوه با شيبي حدود 40 درجه حمل مي‌شد و در دشت مابقي مسير آسان تر طي مي شد تا به محل شهر گور مي رسيده است .

اين مقام مسئول با اشاره به اين که سنگ هاي عظيم الجثه در ايجاد بناي معروف شاه نشين و همچنين سازه هاي سنگي واقع در شهر باستاني « گور » در عهد ساساني استفاده مي شده گفت: اين معدن شيوه برش منحصر به فردي از حجاري سنگ در دوران ساساني را در اختيار مي‌گذارد .

اين معدن که توسط ضرغام دهقان از دوستداران ميراث فرهنگي شهر فيروزآباد شناسايي و کشف شده، هم اکنون مراحل ثبت آن توسط دفتر ثبت آثار ميراث فرهنگي فارس در حال انجام است.


قائم مقام سازمان ميراث فرهنگي خبر داد:

پيشنهاد ايران به يونسکو درباره چوگان

قائم مقام سازمان ميراث فرهنگي از پيشنهاد جديد ايران به سازمان يونسکو خبر داد. پيشنهاد هم اين است که ميراث ناملموس نبايد به نام يک کشور ثبت شود و اين اقدام درستي نيست.خبرگزاري ميراث فرهنگي: قائم مقام سازمان ميراث فرهنگي از پيشنهاد جديد ايران به سازمان يونسکو خبر داد.

مهدي حجت، قائم مقام سازمان ميراث فرهنگي در گفت و گو با خبرنگار پارلماني CHN از پيشنهاد ايران به سازمان جهاني يونسکو خبر داد و گفت: ما يک پيشنهاد ويژه به يونسکو داديم. با مدير کل يونسکو صحبت شد و آنها استقبال کردند.

او درباره پيشنهاد ايران به يوسنکو اين چنين توضيح داد: پيشنهاد ما اين است که ميراث ناملموس نبايد به نام يک کشور ثبت شود و اين اقدام درستي نيست. ما با ثبت ميراث ناملموس موافق هستيم، اما اين که به نام يک کشور ثبت شود، باعث ايجاد رقابت و دشمني بين کشورها مي شود که اين موضوع هدف يونسکو نيست. ما اين پيشنهاد را مطرح کرديم و يونسکو هم پذيرفته است، لذا بايد منتظر باشيم در اجلاسي که محل تصويب اين نوع پيشنهادات است، موضوع بررسي شود.

قائم مقام سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري همچنين درباره اين که چرا پرونده چوگان از سوي کشور آذربايجان به يونسکو ارائه شده است، گفت: هر کشور يک سهميه در هر سال براي ارائه دفتر به يونسکو دارد. کشور آذربايجان امسال از اين سهميه استفاده کرد. وقتي کشوري زودتر درباره يک پرونده اقدام مي کند تا موضوع خبري نشود کشورهاي ديگر متوجه موضوع نمي شوند.

معاون گردشگري سازمان ميراث فرهنگي در ادامه افزود: ايران متوجه اين موضوع که آذربايجان زودتر درخواست ثبت پرونده چوگان را کرده است، نبود. اين اواخر که ما آمديم و متوجه موضوع شديم و حداثر اقدامات که ممکن بود را در فرصت باقي مانده انجام داديم. شخص آقاي نجفي به مدير کل يونسکو نامه نوشت. همچنين هياتي سه نفره را براي رايزني و دفاع از حق ايران به پاريس فرستاديم.

به گفته قائم مقام سازمان ميراث فرهنگي «طبق قوانين ميراث ناملموس اگر يک پرونده به نام يک کشور ثبت شود، چند کشور ديگر هم مي توانند پرونده را به نام خودشان ثبت کنند. براي اين که کنوانسيون ميراث ناملموس ناظر به تنوع فرهنگي است و مي خواهد بگويد که فرهنگ ها با هم متفاوت هستند.

بر همين اساس چوگان را ثبت کرده است و علاقه مند است که چوگان را به نام ايران هم ثبت کند. بطور مثال نوروز اولين پرونده اي بود که در ميراث ناملموس در جهان به صورت گروهي بين هفت کشور ثبت شد».


 دنياي عكس 
 بازديد توريست ها از پارک ملي " گراند کانيون" در آريزونا آمريکا


 
اجتماعي
جوان و جامعه
تلخند
فرهنگ و هنر
گالري
بچه هاي مدرسه
ادبيات نوجوان
كانون